ชะตาเจนเซ่น หวง เดิมพันสงครามการค้าสหรัฐ-จีน ?

เรื่องอื้อฉาวเชิงชู้สาวของเจนเซ่น หวง (Jensen Huang) ซีอีโอเอ็นวิเดีย (Nvidia) บริษัทเทคโนโลยีของสหรัฐ มีสิ่งที่เดิมพันคือข้อตกลงหยุดยิงทางการค้าระหว่างสหรัฐและจีน สองประเทศมหาอำนาจเศรษฐกิจโลก ซึ่งจะหมดอายุในวันที่ 10 เดือนมกราคมปี 2027 การต่ออายุข้อตกลงขึ้นอยู่กับว่าสหรัฐ จะระงับมาตรการจำกัดการส่งออกเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ขั้นสูงไปยังจีนหรือไม่ ซึ่งที่ผ่านมา หวงมีภาพลักษณ์ที่เปรียบเหมือนตัวเชื่อมสองมหาอำนาจ คือผู้ที่ล็อบบี้อย่างหนักให้สหรัฐผ่อนคลายการส่งออกเทคโนโลยีนี้ที่แบกเศรษฐกิจโลกไว้ไปยังจีน โดยเดวิด เพอร์ดู เอกอัครราชทูตสหรัฐประจำประเทศจีน ส่งสัญญาณเมื่อ 11 พ.ย.ว่าเรื่องอื้อฉาวนี้กำลังทดสอบความสัมพันธ์ทวิภาคีในช่วงเวลาที่ก็ไม่ราบรื่นอยู่แล้ว

เรื่องกำลังแดงขึ้นแรงขึ้น รายงานล่าสุดที่ระบุว่า หวงไม่ได้มีชู้แค่คนเดียว แต่มีหลายคน รวมถึงหญิงคนหนึ่งที่ถูกสงสัยว่าอาจเป็นสายลับให้จีนที่เกี่ยวพันถึงความมั่นคงแห่งชาติของสหรัฐทำให้ยิ่งเกิดความกังวลต่ออนาคตของเขามากขึ้น โดยข้อมูลจากบุคคลที่คุ้นเคยกับเรื่องนี้ระบุว่า คณะกรรมการบริหารของ Nvidia กำลังมองหาคนมาแทนหวงแล้ว

สำหรับบางคนในปักกิ่ง ให้ความสนใจเรื่องจังหวะเวลาที่มีการเปิดเผยเรื่องนี้ โดยรายงานเรื่องชู้เพิ่งปรากฏชัดขึ้นหลังจากพรรครีพับลิกันพ่ายแพ้ในการเลือกตั้งกลางเทอม ซึ่งทำให้ทรัมป์อ่อนแอลง โดยทรัมป์เป็นผู้สนับสนุนซีอีโอ Nvidia มาอย่างยาวนาน หนึ่งในบุคคลที่มีอำนาจมากที่สุดในด้านปัญญาประดิษฐ์ของสหรัฐ หู ซีจิน อดีตบรรณาธิการบริหารของโกลบอลไทมส์ อ้างว่าการรั่วไหลของข้อมูลจากหน่วยข่าวกรองสหรัฐนั้น มีแรงจูงใจทางการเมืองที่วางแผนไว้ล่วงหน้า

หวัง อี้เหว่ย อดีตนักการทูตจีนและผู้อำนวยการสถาบันกิจการระหว่างประเทศ มหาวิทยาลัยเหรินหมิน กล่าวว่า จีนกำลังได้รับผลกระทบจากความขัดแย้งภายในของสหรัฐ พรรคเดโมแครตพลิกสถานการณ์ได้อย่างน่าทึ่งในการเลือกตั้งกลางเทอม ไม่ใช่แค่เพราะการต่อต้านทรัมป์เท่านั้น แต่ยังสะท้อนถึงกระแสต่อต้านพันธมิตรระหว่างยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีของซิลิคอนวัลลีย์และกลุ่มทุนทางการเงินด้วย

จนถึงขณะนี้ ยังไม่มีสัญญาณว่าเรื่อง Nvidia จะทำให้การสงบศึกการค้าต้องหยุดชะงัก สก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังสหรัฐ ซึ่งดูแลความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจระหว่างสหรัฐกับจีน ยกย่องความคืบหน้าในความสัมพันธ์ในสัปดาห์นี้ในงานที่จัดขึ้นร่วมกับเซี่ย เฟิง เอกอัครราชทูตจีนประจำวอชิงตัน

ไม่ว่ากรณีใดย่อมส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจโลก โดยมูลค่าการค้าสินค้าและบริการระหว่างสหรัฐและจีนซึ่งสูงถึงราว 5 แสนล้านดอลลาร์ต่อปีนั้นตกอยู่ในความเสี่ยง ในขณะที่ทั้งสองฝ่ายใกล้จะถึงกำหนดเส้นตายสำหรับการต่ออายุข้อตกลงหยุดพักความขัดแย้งระหว่างกัน

เมื่อสี จิ้นผิงเป็นเจ้าภาพการประชุมความร่วมมือทางเศรษฐกิจเอเชียแปซิฟิก (APEC) ที่เมืองเซินเจิ้นในสัปดาห์หน้า ในระหว่างวันที่ 18-19 พ.ย. 2026 นักลงทุนจะจับตาดูสัญญาณจากทรัมป์เกี่ยวกับการควบคุมการส่งออกเทคโนโลยีอย่างใกล้ชิด และหากหวงรอด นักลงทุนจะดูว่าเขาจะพาซีอีโอของ Nvidia ร่วมคณะไปด้วยหรือไม่ ซึ่งผู้นำสหรัฐ เพิ่งรับรองในสัปดาห์นี้ว่าหวงเป็น “คนน่านับถือ” และ ในเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา หวงได้ขึ้นเครื่องบินแอร์ฟอร์ซวันร่วมคณะไปปักกิ่งกับผู้นำสหรัฐในนาทีสุดท้ายระหว่างการแวะเติมน้ำมันที่แองเคอเรจ ตามคำเชิญส่วนตัวของประธานาธิบดี

นักการเมืองและนักวิเคราะห์นโยบายต่างประเทศของสหรัฐบางส่วนเรียกร้องให้ทำเนียบขาวตอบโต้ด้วยการกำหนดมาตรการควบคุมการส่งออกเพิ่มเติมเพื่อลดการไหลเวียนของเซมิคอนดักเตอร์ขั้นสูง ทางเลือกหนึ่งคือการขยายมาตรการควบคุมไปยังบริษัทลูกของบริษัทที่ถูกคว่ำบาตรอยู่แล้วเป็นเจ้าของซึ่งเรียกกันว่า กฎ 50% นี้ถูกระงับไว้จนถึงเดือนมกราคมนั้น ถูกคนในรัฐบาลทรัมป์บางคนมองว่าเป็นกุญแจสำคัญในการปิดช่องโหว่ที่สำคัญ เพื่อไม่ให้จีนได้ชิปเอไอขั้นสูงของสหรัฐไปครอบครอง

“นี่คือบททดสอบครั้งสำคัญครั้งแรกของข้อตกลงพักรบศึกการค้า” เจฟฟ์ มูน ประธานบริษัท China Moon Strategies และอดีตผู้ช่วยผู้แทนการค้าสหรัฐในฝ่ายกิจการจีนกล่าว

“หากเป็นความจริงที่ว่าหน่วยจารกรรมของจีนพยายามหรือได้ขโมยเทคโนโลยีของ Nvidia ไปแล้ว สหรัฐก็ต้องตอบโต้” เขากล่าว “หัวใจสำคัญของการหยุดยิงคือคำมั่นสัญญาของสหรัฐที่จะไม่เพิ่มข้อจำกัดด้านเทคโนโลยี และข้อตกลงของจีนที่จะจัดหาแร่แร่ร์เอิร์ท ดังนั้นเหตุการณ์นี้จึงกระทบไปถึงแก่นแท้ของข้อจำกัดด้านเทคโนโลยี”

หุ้นของบริษัทด้านปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในจีนปรับตัวลดลงในวันที่ 12 พ.ย. ท่ามกลางความกังวลว่าการเข้าถึงชิปขั้นสูงของผู้ให้บริการคลาวด์รายใหญ่ (Hyperscalers) อาจได้รับผลกระทบ ในขณะที่สหรัฐ เพิ่มความเข้มงวดในการตรวจสอบการส่งออก โดยหุ้นของ Alibaba Group Holding Ltd. ร่วงลง 6.8% ซึ่งเป็นการปรับตัวลดลงมากที่สุดนับตั้งแต่เดือนสิงหาคม ส่วนหุ้นของ Z.AI Co. ปรับตัวลดลง 9.1%

ด้านไมเคิล เติ้ง นักวิเคราะห์เทคโนโลยีด้านเศรษฐศาสตร์ภูมิศาสตร์ของบลูมเบิร์กกล่าวว่า การลาออก หรือการลงจากตำแหน่ง ของหวง อาจทำให้ Nvidia รักษาความได้เปรียบในการก้าวล้ำนำหน้าด้านชิปและระบบ AI ได้ยากยิ่งขึ้น นอกจากนี้ยังจะทำให้เสียงคัดค้านที่ทรงอิทธิพลที่สุดในอุตสาหกรรม ต่อมาตรการควบคุมการส่งออกไปยังประเทศจีนที่เข้มงวดขึ้นของสหรัฐ อ่อนกำลังลงอีกด้วย เนื่องจากที่ผ่านมาหวงมักจะเป็นหนึ่งในผู้นำภาคธุรกิจที่ออกมาแสดงความกังวลหรือคัดค้านนโยบายนี้อย่างชัดเจน

ขณะนี้แหล่งข่าวที่ใกล้ชิดกับสถานการณ์เปิดเผยกับบลูมเบิร์กว่า คณะกรรมการบริษัท Nvidia ร่วมมือกับบริษัทภายนอกเพื่อสรรหาบุคคลที่จะมาดำรงตำแหน่งประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO) แทนที่หวงและก่อนหน้านี้ หนังสือพิมพ์เดอะวอลล์สตรีต เจอร์นัล (The Wall Street Journal) รายงานโดยอ้างแหล่งข่าวที่ไม่เปิดเผยตัวตนว่า บอร์ดบริษัทกำลังเตรียมการเพื่อปลดหวงพ้นจากตำแหน่งซีอีโอ ทั้งนี้ Nvidia ยังไม่ได้ตอบกลับคำร้องขอให้แสดงความคิดเห็นในทันที