สหรัฐฯ คุมเข้มชิป AI เขย่า “ดีมานด์” ดาต้าเซ็นเตอร์ต่างชาติในไทย
ยักษ์ดาต้าเซ็นเตอร์สิงคโปร์ ชี้ มาตรการ สหรัฐฯ คุมเข้มส่งออกชิปขั้นสูงมาไทย และ 3 ประเทศอาเซียนสกัดจีนเข้าถึง AI กระทบฝั่งลูกค้าที่เช่าใช้ดาต้าเซ็นเตอร์ ขณะที่รายงานเผยผู้เช่ากว่า 70% เป็นจีน ขณะที่ BOI มองบวก คัดกรอง “ของดี” เข้าประเทศ ชี้ ดาต้าเซ็นเตอร์สหรัฐฯ ลงทุนไทยมากอยู่แล้ว ขณะ กกพ. ชี้เป็นความเสี่ยงโครงการลงทุน กระทุ้งบอร์ดดาต้าเซ็นเตอร์รับมือ
ผู้สื่อข่าว “ประชาชาติธุรกิจ” รายงานว่า จากการที่สำนักงานอุตสาหกรรมและความมั่นคง (BIS) กระทรวงพาณิชย์สหรัฐอเมริกา ได้เผยแพร่กฎระเบียบชั่วคราว (Interim Final Rule) เพิ่มมาตรการคุมเข้มการส่งออกและใช้ชิปขั้นสูงในประเทศที่มีความเสี่ยงเป็นทางผ่านให้จีนใช้เข้าถึงเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ของสหรัฐ โดย 5 ประเทศที่โดนเพิ่มกฎ คือ บราซิล อินโดนีเซีย มาเลเซีย รวมถึงประเทศไทย และ สิงคโปร์ ด้วย
แม้ว่ามาตรการดังกล่าวจะยังไม่มีการทำเป็นข้อบังคับจริงในเชิงปฏิบัติ แต่หลายฝ่ายตั้งแต่กระทรวงพานิชย์ของไทย ผู้ประกอบการ และนักลงทุน กำลังจับตาและประเมินผลกระทบอย่างมาก ด้วยมีคำขอลงทุนดาต้าเซ็นเตอร์ในไทยกว่า 1ล้านล้านบาท และกำลังรอเกณฑ์ที่ชัดเจนจากรัฐบาล อาจได้รับผลกระทบจากมาตรการที่เพิ่มขึ้นจากการควบคุมการส่งออก และเช่าใช้ชิป
โดยเฉพาะ “การพิสูจน์ความเป็นเจ้าของ” ที่แท้จริงของทั้งผู้ซื้อและผู้เช่าใช้
ดาต้าเซ็นเตอร์ต่างชาติในไทย หวั่นกระทบลูกค้า
“กรวัฒน์ สุขวัฒน์” ผู้อำนวยการฝ่ายรัฐกิจสัมพันธ์และกิจการสาธารณะ บริษัท กาแล็คซี่ พีค ดาต้า เซ็นเตอร์ จำกัด เจ้าของโครงการ Galaxy Data Centerโครงการศูนย์ข้อมูลระดับ hyperscale มูลค่าการลงทุน 2 หมื่นล้านบาท ที่ อำเภอบ้านฉาง จังหวัดระยอง เปิดเผยว่า ปัจจุบันใช้งบประมาณไป 9,100 ล้านบาท และในอนาคตตัวเลขการลงทุนจะเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ จนกว่าจะสร้างครบทุกอาคาร
และว่า บริษัทกำลังประชุมหารือเพื่อประเมินมาตรการของสหรัฐอเมริกาอาจปรับเปลี่ยนนโยบายควบคุมชิป AI ที่เกี่ยวข้องกับประเทศไทย ว่าจะส่งผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจมากน้อยเพียงใด
“กรวัฒน์” ระบุว่า ข่าวเกี่ยวกับมาตรการดังกล่าวเผยแพร่ออกมาก่อนหน้านี้ประมาณ 4 วัน แต่จากข้อมูลที่บริษัทได้รับในขณะนั้น ยังไม่ปรากฏการยืนยันอย่างชัดเจนว่าจะเริ่มบังคับใช้เมื่อใด
“เรายังประชุมกันอยู่ครับว่าผลกระทบตรงนี้มีมากน้อยแค่ไหน ก่อนอื่นเลยอาจจะต้องขออนุญาตยืนยันก่อน เพราะว่าจากเนื้อข่าวไม่ได้ปรากฏว่ายืนยันว่าจะบังคับใช้เมื่อไหร่”
และว่า ประเด็นที่บริษัทให้ความสำคัญคือเงื่อนไขเกี่ยวกับ “การใช้งานชิป AI” หรือหน่วยประมวลผลกราฟิก (GPU) ซึ่งเป็นอุปกรณ์สำหรับประมวลผลข้อมูล โดยเฉพาะความเป็นไปได้ที่จะมีข้อกำหนดเพิ่มเติมเกี่ยวกับการบันทึกข้อมูลการใช้งาน หรือการเปิดให้บริษัทต้นสังกัดของเทคโนโลยีเข้าถึงข้อมูลบางประเภท
“กรวัฒน์” อธิบายว่า ตามรูปแบบการให้บริการที่ผ่านมา ผู้เช่าสามารถเช่าใช้ทรัพยากรประมวลผลได้ตามปกติ แต่หากในอนาคตมีข้อกำหนดให้ต้องจัดเก็บร่องรอยการใช้งาน หรือเปิดให้บริษัทต้นสังกัดสามารถเข้ามาจัดการหรือตรวจดูข้อมูลได้ อาจส่งผลต่อผู้รับบริการของ Galaxy Data Center
“เมื่อก่อนถ้าเราเช่ามา เราก็สามารถเช่าใช้ได้ปกติครับ แต่ถ้าในอนาคตจำเป็นที่จะต้องทิ้งร่องรอยอะไรบางอย่างไว้ให้บริษัทต้นสังกัดสามารถเข้ามาจัดการข้อมูลตรงนี้ได้ หรือกระทั่งเข้าดูได้ ตรงนั้นอาจจะกระทบกับทางผู้รับบริการของเรา”
*ข้อมูลเพิ่มเติม โครงการ Galaxy Peak Data Center ในอำเภอบ้านฉาง จังหวัดระยอง โดยมีกำลังการผลิตรวมสูงสุดสำหรับโหลดด้านไอทีอยู่ที่ 410 เมกะวัตต์ (MW) และมีมูลค่าการลงทุนราว 20,000 ล้านบาท ดำเนินการในประเทศไทยภายใต้ชื่อ บริษัท กาแล็คซี่ พีค ดาต้า เซ็นเตอร์ จำกัด โดยมีบริษัทแม่ในต่างประเทศคือ ซึ่งมีสำนักงานใหญ่ระดับภูมิภาคอยู่ที่ประเทศสิงคโปร์ และมีรายงานว่าเกี่ยวข้องกับกลุ่มบริษัทเทคโนโลยี Hoyinn Technologies / Tianjin Zhengxin Group
**“กรวัฒน์” ได้ยืนยันว่า การลงทุน 100% เป็นทุนจากบริษัทแม่ คือ Headquarter จากประเทศสิงคโปร์


จีน ผู้เช่าดาต้าเซ็นเตอร์รายใหญ่
จะเห็นได้ว่าความซับซ้อนของการซื้อชิป AI ขั้นสูง มาติดตั้งไว้ในดาตาเซ็นเตอร์ เกี่ยวข้องกับบริการที่ส่งมอบให้กับลูกค้าปลายทาง
โดย CNBC ได้รายงานโดยอ้างการประเมินจากสถาบันวิจัย Institute for Progress (IFP) ในวอชิงตัน ที่คาดการณ์ว่าภายในสิ้นปี 2026 กำลังการประมวลผล AI ในต่างประเทศของบริษัทจีน ราว 75% คิดเป็นราว 505.8 เมกะวัตต์ จากทั้งหมด 794.2 เมกะวัตต์ ล้วนกระจุกตัวอยู่ในศูนย์ข้อมูลใน เอเชียตะวันออกเฉียงใต้
เนื่องจากบริษัทจีนอย่าง Alibaba และ ByteDance ถูกปิดกั้นการซื้อชิปขั้นสูงของ Nvidia เข้าประเทศโดยตรง จึงหันมาเช่าใช้พลังประมวลผลจากดาต้าเซ็นเตอร์ในภูมิภาคนี้แทน
ดังนั้น หากมีการบังคับใช้กฎควบคุมใหม่ ซึ่งครอบคลุมการ “เช่าใช้” ด้วย จะทำให้ ดีมานด์จากผู้เช่าจีนจะได้รับผลกระทบ โดยมี 90 วัน ในการยื่นขอใบอนุญาต มิฉะนั้นจะต้องเผชิญกับข้อจํากัดการส่งออกและเช่าใช้ในอนาคต
รายงานระบุด้วยว่า มาเลเซียอาจจะได้รับผลกระทบสูงกว่าไทย ด้วยมากกว่าครึ่งหนึ่งของความจุศูนย์ข้อมูลมาเลเซีย อยู่ในดาต้าเซ็นเตอร์แบบ Colocation กับบริษัทจีน และมาตรการจำกัดการเข้าถึงดาต้าเซ็นเตอร์ – คลาวด์ จะทําให้การค้าขยายตัวลดลง และในที่สุดจะส่งผลกระทบต่อการลงทุนจากทั้งบริษัทจีนและสหรัฐฯ การชะลอตัวอาจทําให้การเติบโตของ GDP ของมาเลเซียลดลง 0.2% ในปี 2028
ขณะที่ประเทศไทยซึ่งมีศูนย์ข้อมูลมากกว่า 60 แห่งที่ดําเนินการและอยู่ระหว่างการก่อสร้างประมาณ 30 แห่ง ก็กําลังเตรียมรับมือกับการตรวจสอบที่เข้มงวดขึ้น ซึ่งอาจกระทบกับโครงการใหม่ ๆ ที่อยู่ระหว่างการก่อสร้าง ซึ่งประเทศไทย โดยกระทรวงพานิย์ เน้นย้ำว่าจะปฏิบัติตามกฎของสหรัฐ
BOI มองบวก-ช่วยคัดกรองลงทุน
“นฤตม์ เทอดสถีรศักดิ์” เลขาธิการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI – บีโอไอ) เปิดเผยถึงกรณีสหรัฐอเมริกามีมาตรการควบคุมการส่งออกชิปขั้นสูงว่า บีโอไอประเมินว่ามาตรการดังกล่าวไม่น่าจะส่งผลกระทบต่อการลงทุนในประเทศไทย เนื่องจากไม่ได้เป็นมาตรการที่กำหนดขึ้นเฉพาะไทย แต่เป็นหลักเกณฑ์ที่ใช้กับหลายประเทศ โดยในภูมิภาคอาเซียนมี 4 ประเทศที่อยู่ภายใต้มาตรการเดียวกัน ได้แก่ สิงคโปร์ มาเลเซีย อินโดนีเซีย และไทย ซึ่งล้วนเป็นฐานการลงทุนสำคัญของภูมิภาค จึงไม่ได้เป็นข้อจำกัดที่เกิดขึ้นกับประเทศไทยเพียงประเทศเดียว
ทั้งนี้ แม้มาตรการควบคุมการส่งออกชิปขั้นสูงของสหรัฐฯ จะทำให้ผู้ประกอบการต้องรายงานข้อมูลเพิ่มเติม แต่ถือเป็นโอกาสในการยกระดับมาตรฐานการดำเนินธุรกิจให้มีความโปร่งใสและเป็นระบบมากขึ้น รวมถึงช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้กับประเทศคู่ค้า
โดยเฉพาะการลงทุนในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูงที่เกี่ยวข้องกับการใช้ชิป ที่ผ่านมาบีโอไอให้ความสำคัญกับการพิจารณาคัดกรองโครงการลงทุนที่มีคุณภาพ โดยผู้ประกอบการที่ได้รับการส่งเสริมการลงทุนมีการดำเนินธุรกิจอย่างตรงไปตรงมาอยู่แล้ว ดังนั้น การปฏิบัติตามข้อกำหนดด้านการรายงานข้อมูลของสหรัฐฯ จึงไม่น่าจะเป็นอุปสรรคต่อการดำเนินธุรกิจหรือแผนการลงทุนในประเทศไทย
นอกจากนี้ โครงสร้างการลงทุนในอุตสาหกรรมดิจิทัลของไทยยังมีบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำจากสหรัฐฯ เป็นผู้ลงทุนหลัก โดยเฉพาะ Google, Microsoft และ AWS ซึ่งเข้ามาลงทุนในประเทศไทยแล้ว สะท้อนถึงบทบาทของบริษัทเทคโนโลยีสหรัฐฯ ในการขับเคลื่อนอุตสาหกรรมดิจิทัลของไทย
ขณะเดียวกัน ประเทศไทยยังเป็นส่วนหนึ่งของห่วงโซ่อุปทานของบริษัทเทคโนโลยีระดับโลก ทั้ง Apple, Meta และ Nvidia ซึ่งเป็นอีกปัจจัยสำคัญที่เชื่อมโยงภาคอุตสาหกรรมไทยเข้ากับเครือข่ายธุรกิจเทคโนโลยีระหว่างประเทศ
นายนฤตม์กล่าวว่า ด้วยพื้นฐานการลงทุนของไทยที่เชื่อมโยงกับบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ของสหรัฐฯ ประกอบกับมาตรฐานการดำเนินธุรกิจของโครงการที่ได้รับการส่งเสริมการลงทุน บีโอไอจึงมั่นใจว่าข้อกำหนดเพิ่มเติมของสหรัฐฯ จะไม่เป็นอุปสรรคต่อการลงทุนในอุตสาหกรรมดิจิทัลของประเทศไทย

กกพ.ชี้คุมชิปกระทบโครงการก่อสร้าง ดาต้าเซ็นเตอร์
“ดร.พูลพัฒน์ ลีสมบัติไพบูลย์” เลขาธิการสำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (สำนักงาน กกพ.) ในฐานะโฆษกคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) เปิดเผยว่า กรณีสหรัฐอเมริกามีเงื่อนไขควบคุมการส่งออกชิปประสิทธิภาพสูงมายังประเทศไทย ซึ่งอาจส่งผลต่อการตัดสินใจลงทุนในธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์ (Data Center) นั้น
ถือเป็นปัจจัยความเสี่ยงที่อาจต้องนำมาประกอบการพิจารณาการลงทุนในอนาคต ทั้งนี้ คณะกรรมการระดับชาติที่กำกับดูแลเรื่องดาต้าเซ็นเตอร์อาจต้องหยิบยกขึ้นมาพิจารณาเพิ่มเติม เนื่องจากเงื่อนไขการเข้าถึงชิปและเทคโนโลยีเป็นหนึ่งในตัวแปรที่อาจส่งผลต่อความเสี่ยงของโครงการลงทุน ขณะที่การกำกับดูแลด้านพลังงานของ กกพ.จะมุ่งพิจารณาความพร้อมของระบบไฟฟ้าและความรับผิดชอบของผู้ลงทุนเป็นหลัก
สำหรับหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับการลงทุนดาต้าเซ็นเตอร์ จะเป็นการกำกับดูแลในภาพรวม เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องสามารถทำงานร่วมกันตั้งแต่ขั้นตอนกลั่นกรองโครงการเบื้องต้น โดยพิจารณาขนาดความต้องการใช้ไฟฟ้า พื้นที่ตั้งโครงการ และลักษณะการใช้ไฟฟ้าในแต่ละพื้นที่ รวมถึงผลกระทบด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม
ดร.พูลพัฒน์กล่าวว่า สิ่งที่ กกพ.ให้ความสำคัญคือ การบริหารความเสี่ยงจากการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานด้านไฟฟ้าเพื่อรองรับดาต้าเซ็นเตอร์ เนื่องจากธุรกิจดังกล่าวมีความต้องการใช้ไฟฟ้าในปริมาณสูง และอาจกระจายการลงทุนไปในหลายพื้นที่ ทำให้ต้องมีการวางแผนระบบไฟฟ้าให้สอดคล้องกับความต้องการของแต่ละโครงการ
โดยเฉพาะความเสี่ยงกรณีผู้ประกอบการเข้ามาลงทุนและขอใช้ไฟฟ้า แต่ไม่สามารถดำเนินโครงการต่อเนื่องได้ตามระยะเวลาที่กำหนด หรือถอนการลงทุนก่อนครบกำหนด ซึ่งอาจทำให้เกิดภาระต้นทุนจากการเตรียมโครงสร้างพื้นฐานด้านไฟฟ้ารองรับโครงการ ดังนั้น กกพ.จึงพิจารณาแนวทางกำกับดูแลให้ผู้ลงทุนมีข้อผูกพันในการดำเนินโครงการตามระยะเวลาที่กำหนด รวมถึงการกำหนดสัญญาณด้านราคา ค่าปรับ และต้นทุนที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ผู้ประกอบการรับผิดชอบต่อการใช้ไฟฟ้าและการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานที่ต้องจัดเตรียมไว้
“เรื่องของชิปดาต้าเซ็นเตอร์อาจเป็นตัวแปรที่ทำให้การลงทุนในอนาคตมีความเสี่ยง ซึ่งบอร์ดดาต้าเซ็นเตอร์อาจต้องหยิบยกเรื่องนี้ขึ้นมาพิจารณา ส่วนการกำกับด้านพลังงาน เราต้องคำนึงถึงความเสี่ยงหากผู้ลงทุนเข้ามาแล้วถอนตัวก่อนระยะเวลาที่กำหนด จะมีเครื่องมือกำกับอย่างไร ทั้งเรื่องสัญญาณราคาและค่าปรับต้นทุนต่าง ๆ” ดร.พูลพัฒน์กล่าว
สำหรับความคืบหน้าการกำกับดูแลการใช้ไฟฟ้าของธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์ ก่อนหน้านี้ กกพ.ได้เปิดรับฟังความคิดเห็นเกี่ยวกับแนวทางการจำหน่ายไฟฟ้าและการออกใบอนุญาตสำหรับผู้ใช้ไฟฟ้าประเภทดาต้าเซ็นเตอร์ ซึ่งได้รับการตอบรับค่อนข้างดี โดยผู้แสดงความคิดเห็นส่วนใหญ่เห็นด้วยกับการเข้ามากำกับดูแลอย่างใกล้ชิด
การกำกับดังกล่าวจะช่วยให้หน่วยงานด้านพลังงานสามารถติดตามปริมาณความต้องการใช้ไฟฟ้าของแต่ละโครงการ ประเภทของพลังงานที่นำมาใช้ ทั้งไฟฟ้าสีเขียวและไฟฟ้าจากแหล่งพลังงานทั่วไป รวมถึงการเปลี่ยนแปลงปริมาณการใช้ไฟฟ้าในแต่ละปี เพื่อเตรียมความพร้อมของโครงสร้างพื้นฐานรองรับการขยายตัวของธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์ ภายหลังการรับฟังความคิดเห็น กกพ.จะดำเนินการจัดทำร่างหลักเกณฑ์และระเบียบที่เกี่ยวข้องต่อไป เพื่อให้มีเครื่องมือกำกับดูแลการใช้ไฟฟ้าของกลุ่มดาต้าเซ็นเตอร์โดยเฉพาะ
ยานยนต์ผวาโดนกระทบด้วย
“สาวยุพิน บุญศิริจันทร์” นายกสมาคมอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย (TAIA) เปิดเผยว่า มาตรการจำกัดการส่งออกชิปของสหรัฐ อาจส่งผลกระทบต่อห่วงโซ่อุปทานอุตสาหกรรมยานยนต์ เนื่องจากชิปขั้นสูงเหล่านี้เป็นส่วนประกอบสำคัญในกระบวนการผลิตรถยนต์ อย่างรถ EV อย่างไรก็ตาม ยังไม่สามารถประเมินผลกระทบต่อไทยได้ชัดเจนว่ามากขนาดไหน
เนื่องจากชิปที่ใช้ในอุตสาหกรรมยานยนต์มีแหล่งจัดหาหลากหลายประเทศ จึงต้องตรวจสอบข้อมูลเชิงลึกว่า ผู้ผลิตรถยนต์และผู้ผลิตชิ้นส่วนในไทยพึ่งพาชิปที่ผลิตในสหรัฐหรือชิปที่อยู่ภายใต้ข้อจำกัดการส่งออกมากน้อยเพียงใด รวมถึงตรวจสอบเส้นทางซัพพลายเชนว่ามีส่วนใดเกี่ยวข้องกับมาตรการดังกล่าวบ้าง
ทั้งนี้ รถยนต์ทั่วไปใช้ชิปหลายประเภท โดยส่วนใหญ่เป็นชิปเฉพาะทางและชิปประมวลผลพื้นฐาน เช่น Microcontroller (MCU), Analog Chip และ Power Semiconductor ทำหน้าที่ควบคุมเครื่องยนต์ ระบบเบรก ถุงลมนิรภัย แบตเตอรี่ และระบบไฟฟ้าภายในรถยนต์
ขณะที่ชิปขั้นสูงจะใช้ในรถยนต์ที่มีเทคโนโลยีซับซ้อน เช่น ระบบขับขี่อัตโนมัติ ระบบช่วยขับ (ADAS) การประมวลผลภาพจากกล้องและเรดาร์ รวมถึงระบบ AI ภายในรถยนต์ ดังนั้น หากสหรัฐจำกัดการส่งออกชิปขั้นสูง ผลกระทบอาจเกิดกับผู้ผลิตรถยนต์ไฟฟ้า รถยนต์อัจฉริยะ และผู้ผลิตชิ้นส่วนที่พึ่งพาชิปประสิทธิภาพสูง แต่จะกระทบต่อการผลิตในไทยมากน้อยเพียงใด ยังต้องรอผลการตรวจสอบแหล่งที่มาและห่วงโซ่อุปทานให้ชัดเจนก่อน