ชุดมาตรการเกราะกันภัย ป้องกันทุจริตทางการเงิน
คอลัมน์ : แบงก์ชาติ ชวนคุย ผู้เขียน : ชญาวดี ชัยอนันต์ โฆษกธนาคารแห่งประเทศไทย
ผู้อ่านยังจำได้ไหมคะ ในช่วงต้นปีที่ผ่านมาเราเคยคุยกันว่า คาถากันภัยทางการเงินที่สำคัญคือ “เช็กให้ชัวร์” เพื่อป้องกันภัยจากมิจฉาชีพ เพราะตนย่อมระวังภัยให้ตนเองได้ดีที่สุด แต่แบงก์ชาติและภาคส่วนที่เกี่ยวข้องก็ไม่ได้นิ่งนอนใจ เร่งหาแนวทางแก้ไขมาอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะส่วนที่เกี่ยวกับธนาคารที่เป็นตัวกลางสำคัญในการทำธุรกรรมทางการเงินของประชาชน
ตัวอย่างมาตรการที่ออกมาแล้ว เริ่มด้วยการป้องกันมิจฉาชีพติดต่อเข้ามาหาประชาชน โดยแบงก์ชาติร่วมกับ กสทช. สมาคมธนาคารไทย และผู้ให้บริการเครือข่ายมือถือบล็อกข้อความ SMS ที่แอบอ้างชื่อเป็นธนาคารเพื่อใช้หลอกลวง รวมทั้งขอให้ผู้ให้บริการเครือข่ายมือถือเพิ่มเลข +697 ในเบอร์ที่ โทร.จากต่างประเทศผ่านอินเทอร์เน็ต ทำให้สังเกตเบอร์ที่อาจมาจากมิจฉาชีพได้ง่ายขึ้น
หากมีคนมาเสนอให้เงินกู้ ประชาชนก็สามารถเช็กข้อมูลผู้ประกอบธุรกิจสินเชื่อที่ถูกกฎหมายบนเว็บไซต์แบงก์ชาติ เพื่อให้แน่ใจว่าไม่ใช่การหลอกให้กู้เงินเถื่อน ก่อนตัดสินใจใช้บริการได้อย่างปลอดภัย
ส่วนกรณีล่าสุดจากข่าวครึกโครมที่มีคนถูกหลอกให้คลิกลิงก์ เพื่อติดตั้งแอปดูดเงิน แบงก์ชาติได้กำชับให้ธนาคารทุกแห่ง พัฒนาระบบรักษาความปลอดภัยบนโทรศัพท์มือถืออย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เท่าทันโปรแกรมของมิจฉาชีพ และดูแลให้ระบบตัดการเชื่อมต่อกับคอมพิวเตอร์ที่มิจฉาชีพใช้ควบคุมเครื่องผู้เสียหายจากระยะไกลได้
ล่าสุดเมื่อวันที่ 9 มีนาคมที่ผ่านมา แบงก์ชาติได้ออกชุดมาตรการที่จะใช้จัดการภัยการเงินที่ครบวงจร โดยมีเครื่องมือที่จะจัดการภัยการเงินให้ได้เข้มงวดขึ้นตลอดเส้นทางการทำธุรกรรม และธนาคารทุกแห่งต้องมีมาตรฐานเดียวกัน ซึ่งจะช่วยสร้างความมั่นใจและความปลอดภัยให้ประชาชนในการทำธุรกรรมทางการเงิน โดยเฉพาะผ่านช่องทางดิจิทัล ลดโอกาสการตกเป็นเหยื่อของมิจฉาชีพ และหากได้รับความเสียหาย จะได้รับการแก้ปัญหาจากธนาคารได้เร็วขึ้น ทำให้โอกาสเกิดความเสียหายลดลง
ที่สำคัญแบงก์ชาติได้เร่งให้ทุกธนาคารต้องทำตามชุดมาตรการนี้โดยเร็ว ซึ่งบางส่วนได้ดำเนินการเรียบร้อยแล้ว ส่วนมาตรการที่เหลือส่วนใหญ่จะทยอยแล้วเสร็จตั้งแต่ในเดือนมีนาคมนี้เป็นต้นไป
แล้วประชาชนจะได้ประโยชน์อะไรบ้างจากมาตรการเหล่านี้ ?
หนึ่ง ลดโอกาสที่จะถูกหลอก หรือสวมสิทธิให้โอนเงินออกไปผ่านช่องทางออนไลน์ เพราะหลังจากนี้ธนาคารจะไม่ส่งลิงก์ผ่าน SMS และอีเมล์ และไม่ส่งลิงก์ขอข้อมูลส่วนตัว หรือรหัสผ่านด้วยช่องทางโซเชียลมีเดีย ซึ่งเป็นช่องทางหลักที่มิจฉาชีพใช้ ในฝั่งของลูกค้าธนาคารเอง
ผู้ใช้งานบนโมบายแบงกิ้งจะใช้ได้แค่ 1 อุปกรณ์ 1 username ต่อ 1 ธนาคารเท่านั้น เพื่อไม่ให้มิจฉาชีพใช้อุปกรณ์อื่นมาสวมรอยทำธุรกรรมแทน ผู้อ่านบางท่านที่เดิมมีมือถือหลายเครื่อง จะถูกจำกัดสิทธิให้ใช้โมบายแบงกิ้งได้เพียงเครื่องเดียว แต่ 1 username ยังมีหลายบัญชีได้ นอกจากนี้ หากต้องการปรับเพิ่มวงเงินทำธุรกรรมต่อวัน หรือโอนเงินเกิน 50,000 บาทต่อครั้ง หรือ 200,000 บาทต่อวัน ผ่านโมบายแบงกิ้ง ลูกค้าจะต้องยืนยันตัวตนผ่านการสแกนใบหน้าเป็นอย่างน้อย
แน่นอนว่าขั้นตอนเหล่านี้อาจทำให้ได้รับความสะดวกสบายน้อยลง แต่หากมองในอีกมุมหนึ่ง คือการแลกมาซึ่งความปลอดภัยที่มากขึ้นเช่นกัน
สอง จำกัดความเสียหายของประชาชนได้เร็วขึ้น ด้วยระบบตรวจจับและติดตามธุรกรรมที่เข้าข่ายผิดปกติของธนาคารตลอด 24 ชั่วโมง เมื่อตรวจพบความผิดปกติ จะสามารถระงับธุรกรรมได้เป็นการชั่วคราว หลังจากนั้นหากพบว่าไม่ใช่ธุรกรรมที่ทำกับมิจฉาชีพ ธนาคารจะยกเลิกการระงับการทำธุรกรรมนั้น ซึ่งประชาชนก็จะใช้การบัญชีหรือธุรกรรมนั้นได้ตามปกติ
สาม ถ้าประชาชนพลาดโอนเงินให้มิจฉาชีพไปแล้ว จะได้รับการจัดการปัญหาเร็วขึ้น โดยผู้เสียหายสามารถแจ้งเหตุกับเจ้าหน้าที่ธนาคารได้เร็วขึ้น ผ่านศูนย์ hotline ของธนาคารตลอด 24 ชั่วโมง แยกจากช่องทางบริการปกติ ซึ่งหลายธนาคารได้ประชาสัมพันธ์เบอร์ โทร.สายด่วน แล้ว และหากความเสียหายที่เกิดกับลูกค้ามาจากข้อบกพร่องของธนาคารเอง ธนาคารต้องรีบดูแลรับผิดชอบลูกค้าด้วย
ทั้งหมดที่เล่ามาเป็นเพียงส่วนหนึ่งของชุดมาตรการของแบงก์ชาติ ซึ่งเน้นปิดช่องโหว่ที่ยังมีอยู่ในภาคธนาคารเท่านั้น แต่หากจะจัดการปัญหาภัยทางการเงินให้ได้ครบวงจรขึ้นอีก ต้องอาศัยความร่วมมือจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อช่วยกันผลักดันมาตรการในส่วนอื่นให้เห็นผลโดยเร็ว
ซึ่ง พ.ร.ก.มาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ที่มีผลบังคับใช้แล้วเมื่อวันที่ 17 มีนาคม 2566 เป็นหนึ่งในตัวอย่างสำคัญที่สะท้อนความร่วมมือจากทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งจะทำให้ธนาคาร ผู้ให้บริการเครือข่ายมือถือ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น ตำรวจ และ ปปง. สามารถแลกเปลี่ยนข้อมูลเพื่อใช้ในการสืบสวนหาผู้กระทำความผิด หรืออายัดบัญชีได้คล่องตัวขึ้น และทำให้ธนาคารระงับธุรกรรมไปยังปลายทางได้เป็นทอด ๆ ช่วยตัดตอนเส้นทางการเงิน และลดความเสียหาย ที่จะเกิดกับทรัพย์สินของประชาชนได้อีกมาก
แม้จะมีมาตรการที่ออกมาเป็นเกราะป้องกันภัย แต่ประชาชนยังคงเป็นกำลังสำคัญที่สุดในการต่อสู้กับภัยทางการเงิน ดังนั้น อย่าลืมติดตามข่าวสารและมีสติตลอดเวลา เพื่อให้ใช้บริการทางการเงินได้อย่างมั่นใจและปลอดภัย ด้วยความห่วงใยจากพวกเราชาวแบงก์ชาติ แล้วพบกันใหม่โอกาสหน้าค่ะ