อดีตอธิบดีกรมป่าไม้แจงไม่มีใครปล่อยนกขึ้นฟ้า เผยคิดถึงในหลวง ร.9 เคยชี้ให้ทอดพระเนตรนกกระยาง

กรณีที่ประชาชนจำนวนมากสังเกตเห็นนกกระยางขาว จำนวน 9 และ 12 ตัว บินบริเวณพระเมรุมาศ ระหว่างมีพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 นั้น

วันที่ 27 ตุลาคม นายธีรภัทร ประยูรสิทธิ ผู้เชี่ยวชาญด้านสัตว์ป่า อดีตปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และอดีตอธิบดีกรมป่าไม้ กล่าวถึงเรื่องนี้ว่า ในฐานะที่ตนอยู่ในเหตุการณ์ดังกล่าวด้วย สันนิษฐานว่านกฝูงดังกล่าวเป็นวงศ์นกยางหรือนกกระยาง ซึ่งในโลกนี้มี 61 ชนิด ในประเทศไทยพบ 20 ชนิด นกยางและนกกระยางเป็นนกที่มีลำตัวทั้งขนาดใหญ่ ขนาดกลาง ลงมาจนถึงขนาดเล็ก เป็นวงศ์นกที่เป็นทั้งนกประจำถิ่นที่หากินเฉพาะในประเทศไทยและเป็นนกอพยพ สำหรับในประเทศไทยนกวงศ์นี้ที่เป็นนกอพยพมักจะบินมาหากินในประเทศไทยช่วงฤดูหนาว การหากินส่วนใหญ่จะหากินในช่วงกลางวัน และเกาะนอนบนยอดไม้เป็นกลุ่มในช่วงกลางคืน มีนกบางชนิด เช่น นกแขวก ที่มีลำตัวสีเทาออกหากินได้ทั้งช่วงกลางคืนและกลางวัน นกยางหรือนกกระยางชอบเดินท่องน้ำหากินแมลง กบ เขียด ปลาและสัตว์น้ำขนาดเล็กเป็นอาหาร ในพื้นที่ลุ่มน้ำขังหรือพื้นที่ชุ่มน้ำ นกยางหรือนกกระยางที่มีสีขาว เช่น นกยางโทนใหญ่ นกยางโทนเล็ก นกยางควาย นกยางเปีย ฯลฯ แต่บางชนิดอาจมีขนสีส้มหรือสีอื่นขึ้นแซมในฤดูผสมพันธุ์

นายธีรภัทร กล่าวว่า มีหลายคนพยายามตั้งคำถามเกี่ยวกับเรื่องนี้ เช่น มีใครปล่อยนกขึ้นไปหรือเปล่า ซึ่งกรณีนี้เป็นไปไม่ได้แน่นอน เพราะนกกระยางขาวเป็นทั้งนกประจำถิ่น และนกอพยพ โดยฝูงหนึ่งอาศัยอยู่ในพระราชวังสวนจิตรลดา และสวนสัตว์เขาดิน คงไม่มีใครไปจับ แล้วมาปล่อยในเวลานั้นแน่ๆ ที่สำคัญคือ นกพวกนี้จับยาก ส่วนที่บอกว่า นกบินขึ้นไปจับแมลงกินในอากาศหรือเปล่า ซึ่งก็เป็นไปไม่ได้อีก เพราะธรรมชาติของนกกระยางขาวแล้ว จะย่ำอยู่ในน้ำแฉะๆ แล้วจิกปลาตัวเล็กๆ กบ เขียดกับพื้นดิน หรือแมลงตัวเล็กๆ เป็นอาหาร จะไม่มีการโฉบแมลงกินกลางอากาศเด็ดขาด นอกจากนี้ ยังมีการตั้งข้อสังเกตด้วยว่า นกตกใจเสียงสลุตหรือไม่ ก็ไม่น่าจะใช่ เพราะมีการยิงสลุตช่วงเย็นๆ ค่ำๆ แต่นกฝูงนี้บินอยู่ตอน 4 ทุ่ม ส่วนอีกกลุ่มตั้งข้อสังเกตว่าเป็นนกเป็ดน้ำบินอพยพ ก็ไม่น่าจะใช่ เพราะนกเป็ดน้ำจะบินกันเป็นฝูงใหญ่กว่านี้ และจะไม่ค่อยบินผ่านเมือง

นายธีรภัทร กล่าวว่า ในฐานะนักวิทยาศาสตร์ ก็พยายามอธิบายถึงจากสิ่งที่เห็นประกอบกับสภาพธรรมชาติโดยรอบ ส่วนประเด็นความเชื่อที่นกฝูงนี้ไปบินอยู่บริเวณรอบๆ พระเมรุมาศนั้น ก็เป็นเรื่องความเชื่อส่วนบุคคล ซึ่งตนมองว่า กรณีที่เกิดขึ้นนี้เป็นเรื่องแปลกที่ไม่ค่อยพบได้บ่อยนัก

“เกี่ยวกับเรื่องนี้ ทำให้ผมนึกถึงเมื่อวันที่ 9 มกราคม 2557 ซึ่งเป็นวันที่ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 เสด็จพระราชดำเนินไปยัง จ.ประจวบคีรีขันธ์ และเสด็จพระราชดำเนินไปยังวนอุทยานปราณบุรี ผมได้มีโอกาสเข้าเฝ้าฯถวายรายงานพระองค์ท่านด้วย โดยพระองค์ท่านเสด็จประทับที่ป่าชายเลนที่วนอุทยานปราณบุรี แล้วมีฝูงนกกระยางบินผ่านที่ประทับช่วงนั้นพอดี ผมถวายรายงานให้พระองค์ท่านทอดพระเนตร โดยกราบทูลว่า นกกระยางกำลังบินกลับรังพะยะค่ะ พระองค์ทอดพระเนตรและแย้มพระสรวล และมีพระราชดำรัสกับผมว่า ขอให้ดูแลสัตว์ป่าและแหล่งน้ำในพื้นที่นี้ให้ดี” นายธีรภัทร กล่าว และว่า ในวินาทีที่เห็นฝูงนกกระยางขาววันนี้ ตนจึงหันหน้าเข้าหาพระเมรุมาศและพนมมือไหว้พระบรมศพอีกครั้ง น้ำตาไหลออกมาไม่รู้ตัว คิดถึงพระองค์ท่านมาก ยังจดจำถึงสิ่งที่พระองค์ท่านรับสั่งให้ทำงาน และจะตั้งใจทำให้ดีที่สุด

ที่มา มติชนออนไลน์