แบงก์ออฟอเมริกา เตือนเสี่ยงรัสเซียแบนส่งออกพลังงาน ดันน้ำมันโลกพุ่ง 200 ดอลลาร์
KKP ประเมินสงครามรัสเซีย-ยูเครนยืดเยื้อกระทบเศรษฐกิจไทย เงินเฟ้อพุ่งเกิน 4% ฉุดบริโภคชะลอตัว เพิ่มแรงกดดันสู่ภาวะ Stagflation “แบงก์ออฟอเมริกา” ประเมินกรณีรัสเซียตอบโต้ด้วยการคว่ำบาตรส่งออก”น้ำมัน-ก๊าซ” มีโอกาสราคาน้ำมันโลกพุ่งแตะ 200 ดอลลาร์ต่อบาเรลล์
ผลกระทบเศรษฐกิจไทย
วันที่ 12 มีนาคม 2565 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า KKP Research โดยกลุ่มธุรกิจการเงินเกียรตินาคินภัทร (KKP) ออกรายงาน “ความขัดแย้งรัสเซีย-ยูเครนกับผลกระทบต่อเศรษฐกิจ” ประเมินความขัดแย้งระหว่างรัสเซียและยูเครนกำลังกลายเป็นความเสี่ยงใหญ่ของเศรษฐกิจโลกและไทย และมีแนวโน้มทำให้เศรษฐกิจไทยชะลอตัวลง ขณะที่อัตราเงินเฟ้อจะเร่งตัวขึ้นแรงที่สุดในรอบมากกว่า 10 ปี
โดยผลกระทบจากสงครามจะกระทบเศรษฐกิจไทยใน 3 ช่องทางหลัก คือ “การส่งออก”ของไทยอาจขยายตัวได้น้อยกว่าที่ประเมินไว้ ผลกระทบทางตรงที่ไทยจะได้รับคือผลจากการค้าระหว่างประเทศที่มีแนวโน้มชะลอลง โดยแม้ว่าสัดส่วนการส่งออกไปยังรัสเซียและยูเครนจะต่ำ คือ รวมกันประมาณ 0.7% ของการส่งออกทั้งหมด แต่การส่งออกไปยังยุโรปที่มีสัดส่วนกว่า 10% จะได้รับผลกระทบหากเศรษฐกิจยุโรปชะลอตัว
ผลกระทบที่น่ากังวลมากที่สุดจะเกิดจากปัญหาการขาดแคลนวัตถุดิบ จากการหยุดชะงักของการค้าระหว่างไทยกับรัสเซียและยูเครน ส่งผลกระทบให้บางภาคการผลิตต้องหยุดกิจการ โดยกลุ่มสินค้านำเข้าหลัก ได้แก่ ปุ๋ยเคมีและธัญพืช
เงินเฟ้อพุ่ง4% กดดันใช้จ่ายชะลอตัว
“อัตราเงินเฟ้อ” ปี 2022 อาจปรับตัวสูงขึ้นเกิน 4% ตามราคาน้ำมันดิบโลก โดยKKP Research ประเมินว่าราคาน้ำมันดิบในช่วงที่เหลือของปีจะสูงขึ้นเกิน 110 ดอลลาร์สหรัฐ บนสมมุติฐานว่าประเทศตะวันตกจะมีการลดการนำเข้าสินค้าโภคภัณฑ์จากรัสเซียลงบางส่วน ซึ่งจะส่งผลให้ราคาน้ำมันเฉลี่ยทั้งปีสูงเกิน 100 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรลจากที่เคยคาดไว้ที่ 85 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาเรลล์ และคาดว่ายังมีโอกาสที่ราคาน้ำมันเฉลี่ยจะสูงเกิน 130 ดอลลาร์สหรัฐต่อบาร์เรลในสถานการณ์ที่สงครามมีความรุนแรงและยืดเยื้อกว่าคาด
โดยเมื่อนับรวมกับปัญหาราคาอาหารสดและอาหารนอกบ้านที่แพงขึ้นก่อนหน้านี้ จะทำให้เงินเฟ้อเฉลี่ยทั้งปี 2022 ของไทยสูงขึ้นเกิน 4% สูงที่สุดตั้งแต่ปี 2008 หรือสูงที่สุดในรอบ 14 ปี และจะส่งผลกลับมากระทบการบริโภคให้ชะลอตัวลง
และ”นักท่องเที่ยว”อาจเดินทางมาน้อยกว่าที่ประเมินไว้ จากนักท่องเที่ยวรัสเซียที่จะเดินทางมาได้น้อยลง โดยต้นปี 2022 ที่ผ่านมา นักท่องเที่ยวรัสเซียเป็นนักท่องเที่ยวที่เดินทางเข้ามาไทยมากที่สุด คิดเป็นเกือบ 10% ของนักท่องเที่ยวทั้งหมด และราคาน้ำมันที่สูงขึ้นจะเพิ่มต้นทุนการเดินทางระหว่างประเทศและทำให้อุปสงค์ต่อการท่องเที่ยวลดลง
เศรษฐกิจไทยเข้าสู่ภาวะ Stagflation
นอกจากนี้ ผลกระทบทางอ้อมที่จะเกิดขึ้นจะเป็นความท้าทายสำคัญต่อนโยบายเศรษฐกิจของไทย คือ”ดุลบัญชีเดินสะพัด” ที่มีโอกาสขาดดุลอีกครั้งในปีนี้ ซึ่งเป็นผลมาจากราคาน้ำมันที่เพิ่มสูงขึ้น และไทยนำเข้าน้ำมันในสัดส่วนสูง ประกอบกับนักท่องเที่ยวที่จะกลับมาได้น้อยกว่าที่คาดไว้จะทำให้ดุลบัญชีเดินสะพัดมีโอกาสขาดดุลเพิ่มเติม
แม้เศรษฐกิจโลกอาจชะลอตัวลงเล็กน้อย KKP Research ประเมินว่าธนาคารกลางสหรัฐ จะยังคงปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายต่อเนื่องเพื่อต่อสู้กับเงินเฟ้อ ทำให้ส่วนต่างอัตราดอกเบี้ยระหว่างไทยกับสหรัฐ จะยังห่างออกจากกันมากขึ้น ซึ่งจะเป็นแรงกดดันสำคัญต่อค่าเงินบาทที่อาจผันผวนและอ่อนค่าลงได้ในระยะสั้น
KKP Research ประเมินว่าในปัจจุบันมีความเสี่ยงค่อนข้างสูงที่สร้างผลกระทบต่อเศรษฐกิจโลกและไทยได้ และเป็นอีกแรงกดดันการฟื้นตัวของเศรษฐกิจไทยที่จะเข้าสู่ภาวะ Stagflation อย่างชัดเจน และสร้างความท้าทายสำคัญต่อนโยบายการเงินไทยในระยะต่อไปที่ต้องดูแลทั้งเศรษฐกิจ อัตราเงินเฟ้อ เสถียรภาพระบบการเงิน และอัตราแลกเปลี่ยนไปพร้อม ๆ กัน
เตือนเสี่ยงรัสเซียแบนส่งออกน้ำมัน
ทั้งนี้ผลกระทบทางเศรษฐกิจที่จะเกิดขึ้นจากสงครามในครั้งนี้จะขึ้นอยู่กับมาตรการคว่ำบาตรของประเทศตะวันตกเป็นหลัก ค่อนข้างชัดเจนว่ามาตรการคว่ำบาตรที่ประกาศใช้ในปัจจุบันไม่เพียงพอที่จะทำให้รัสเซียหยุดการรุกราน และรัสเซียยังสามารถหาช่องทางหลบเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตรได้
KKP Research มองว่ามีความเป็นไปได้ที่ประเทศตะวันตก จะนำมาตรการคว่ำบาตรทางพลังงานมาใช้จริง แต่ทั้งนี้หากรัสเซียตัดสินใจตอบโต้มาตรการคว่ำบาตรกลับด้วยการลดอุปทานของพลังงาน นอกจากจะส่งผลกระทบโดยตรงต่อ ราคาพลังงานในยุโรปแล้ว ยังส่งผลกระทบต่อราคาพลังงานในตลาดโลกอีกด้วย เนื่องจากรัสเซียเป็นผู้ส่งออกน้ำมันดิบอันดับสองของโลก และเป็นผู้ส่งออกแก๊ซธรรมชาติอันดับหนึ่งของโลก
โดย Bank of America ประเมินว่าทุก ๆ 1 ล้านบาร์เรลต่อวันที่หายไป อาจทำให้ราคาน้ำมันดิบเพิ่มขึ้น 20 ดอลลาร์สหรัฐฯต่อบาร์เรล ดังนั้นหากน้ำมันดิบรัสเซียถูกตัดขาดจากตลาดโลกอาจทำให้ราคาน้ำมันดิบเพิ่มขึ้นเป็นสองเท่าจาก 100 ดอลลาร์สหรัฐฯเป็น 200 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล และจะส่งผลกระทบต่อทั้งเศรษฐกิจโลกและไทยอย่างมหาศาล