เปิดอัตราภาษีเงินได้คนโสดในยุโรป ที่ไหนจ่ายสูงสุด-ต่ำสุด

อัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในยุโรปแตกต่างกันอย่างมาก กลุ่มชาตินอร์ดิกจ่ายสูงสุด ขณะที่ชาติยุโรปตะวันออกจ่ายต่ำสุด แล้วปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อค่าภาษีที่แต่ละคนจ่ายมีอะไรบ้าง

ยูโรนิวส์ (Euronews) อ้างรายงานภาษี Taxing Wages 2025 ขององค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา (OECD) เริ่มด้วยคำถามว่า ในยุโรปเงินเดือนทั้งหมดในเดือนหนึ่ง ๆ ต้องจ่ายภาษีจริง ๆ เท่าไร (ไม่รวมเงินสมทบประกันสังคม) คำตอบขึ้นกับหลายปัจจัย อาทิ ระดับรายได้ เป็นคู่สมรสที่มีเงินได้ทั้งคู่หรือไม่ และลูกที่ยังพึ่งพาอยู่หรือไม่ด้วย ซึ่งแบ่งอัตราภาษีได้เป็นสามประเภทครัวเรือน

โสดไม่มีบุตร รายงานครอบคลุม 27 ประเทศ ซึ่งรวมถึงสมาชิกสหภาพยุโรป หรืออียู 22 ประเทศ สหราชอาณาจักร ประเทศสมาชิก EFTA 3 ประเทศ และตุรกี เมื่อคิดอัตราภาษีเงินได้เป็นเปอร์เซ็นต์ของรายได้รวมของคนโสดที่ไม่มีบุตรในปี 2024 อยู่ในช่วง 6.2% ในโปแลนด์ถึง 35.7% ในเดนมาร์ก

ตัวเลขเหล่านี้ใช้กับบุคคลที่มีรายได้ 100% ของค่าจ้างเฉลี่ยในประเทศของตน หากบุคคลมีรายได้มากกว่าหรือต่ำกว่าค่าเฉลี่ย ภาษีเงินได้ของบุคคลนั้นก็จะเปลี่ยนแปลงไปด้วย ผลปรากฏว่าใน 5 เศรษฐกิจชั้นนำของยุโรป อิตาลีมีอัตราภาษีเงินได้สูงสุดที่ 20.9% ส่วนที่เหลือกระจุกตัวกันอยู่ที่ 16% ได้แก่ เยอรมนีและฝรั่งเศส (16.7%) สเปน (16%) และสหราชอาณาจักร (15.5%)

โดยทั่วไป ในกลุ่มประเทศนอร์ดิก (เดนมาร์ก ฟินแลนด์ ไอซ์แลนด์ นอร์เวย์ และสวีเดน) อัตราภาษีเงินได้จะสูงกว่า ทั้งหมดยกเว้นสวีเดน (16.1%) มีอัตราภาษีเงินได้อยู่ที่ประมาณ 20% หรือสูงกว่า อัตราที่ใกล้เคียงกันนี้ยังพบในเบลเยียมและไอร์แลนด์อีกด้วย

นอกจากโปแลนด์แล้ว ยังมีประเทศอื่นอีก 5 ประเทศที่มีอัตราภาษีเงินได้ 12% หรือต่ำกว่า ได้แก่ สโลวีเนีย กรีซ สวิตเซอร์แลนด์ สโลวาเกีย และเช็ก

คู่สามีภรรยาที่หาเลี้ยงเพียงคนเดียวและมีบุตรสองคน สำหรับคู่สามีภรรยาที่หาเลี้ยงเพียงคนเดียวและมีบุตรสองคน ภาษีเงินได้ในสโลวาเกียจะอยู่ระหว่าง -12.8% ถึง 32% ในเดนมาร์ก เยอรมนีรายงานอัตราภาษีติดลบที่ -0.1% ทำให้ทั้งสองประเทศอยู่ในประเภทที่ต้องขอคืนภาษี

อัตราภาษีติดลบแสดงให้เห็นว่ามีการขอคืนภาษีแทนที่จะหักภาษี การขอคืนภาษีนี้ส่วนใหญ่แยกจากค่าลดหย่อนสำหรับครอบครัวมาตรฐาน

4 ประเทศที่มีอัตราภาษีเงินได้สูงสุดในครัวเรือนประเภทนี้ล้วนเป็นกลุ่มประเทศนอร์ดิก ส่วนสวีเดนยังเกินทั้งค่าเฉลี่ยของ OECD และค่าเฉลี่ยชาติสมาชิกอียู 22 ประเทศด้วย (EU-22)

ในบรรดาเศรษฐกิจที่ใหญ่ที่สุด 5 แห่งของยุโรป อัตราภาษีเงินได้สำหรับคู่สามีภรรยาที่หาเลี้ยงเพียงคนเดียวและมีบุตรสองคนนั้นต่ำกว่าอย่างมีนัยสำคัญในฝรั่งเศสและสเปน เมื่อเทียบกับคนโสดที่ไม่มีบุตร โดยลดลงจากประมาณ 16% เหลือประมาณ 10% ในทั้งสองประเทศ

อัตราภาษีเงินได้ยังต่ำกว่า 5% ในสวิตเซอร์แลนด์ สโลวีเนีย โปรตุเกส เช็ก และโปแลนด์

คู่สามีภรรยาที่เป็นผู้หาเลี้ยงทั้งสองคนและมีบุตรสองคน อัตราภาษีเงินได้จะอยู่ระหว่าง 1.6% ในสโลวาเกียถึง 35.7% ในเดนมาร์ก

โดยสรุปภาษีเงินได้แตกต่างกันโดยขึ้นอยู่กับจำนวนผู้หาเลี้ยงในครัวเรือนและการมีบุตร ซึ่งสะท้อนให้เห็นนโยบายภาษีของแต่ละประเทศ

โดยทั่วไปแล้ว บุคคลที่ไม่มีบุตรจะต้องเสียภาษีเงินได้สูงสุด ไม่มีประเทศใดเลยที่บุคคลเหล่านี้เสียภาษีเงินได้น้อยกว่าประเภทครัวเรือนที่มีบุตรทั้งสองประเภท

อย่างไรก็ตาม ในหลายประเทศ อัตราภาษีเงินได้จะเท่ากันสำหรับประเภทครัวเรือนทั้งสามประเภท ได้แก่ เอสโตเนีย ฟินแลนด์ กรีซ ลิทัวเนีย นอร์เวย์ สวีเดน ตุรกี และสหราชอาณาจักร

ในทางกลับกัน นั่นไม่ได้หมายความว่าอัตราส่วนรายได้สุทธิจะเท่ากันด้วย เนื่องจากเงินสมทบประกันสังคมและเงินช่วยเหลือครอบครัวทำให้รายได้สุทธิโดยรวมต่างกัน

สำหรับแนวโน้มสำคัญของภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในยุโรป กล่าวคือ เดนมาร์กมีภาระภาษีเงินได้สูงสุดในทุกประเภทครัวเรือน เบลเยียมและไอซ์แลนด์ระดับภาษีที่ค่อนข้างสูง โดยเฉพาะสำหรับคนโสด ส่วนสโลวาเกียและเยอรมนีมีรูปแบบที่ผิดปกติ โดยมีอัตราภาษีเงินได้ติดลบสำหรับคู่สามีภรรยาที่มีผู้หาเลี้ยงเพียงคนเดียวและมีบุตร อัตราภาษีติดลบที่แข็งแกร่งของสโลวาเกียสะท้อนถึงนโยบายที่มุ่งช่วยเหลือครอบครัว

โปแลนด์และเช็กเป็นหนึ่งในประเทศที่มีอัตราภาษีเงินได้ต่ำที่สุดในทั้งสามประเภทครัวเรือน

กลุ่มประเทศนอร์ดิกมีอัตราภาษีเงินได้สูงสุดอย่างสม่ำเสมอไม่ว่าจะอยู่ในประเภทครัวเรือนใดก็ตาม ตามมาด้วยยุโรปตะวันตก โดยมีอัตราภาษีค่อนข้างสูง โดยเฉพาะสำหรับผู้หาเลี้ยงเพียงคนเดียว ขณะที่ประเทศในยุโรปตะวันออกมีแนวโน้มที่จะมีระดับภาษีเงินได้ต่ำที่สุดโดยรวม