“รางวัลชมนาด” ก้าวสู่ครั้งที่ 15 จากเวทีประกวด สู่ “พื้นที่สร้างนักเขียนหญิงไทย”
เตรียมประกาศผล 1 ตุลาคมนี้ เปิดพื้นที่ให้เสียงและประสบการณ์ของผู้หญิงเดินทางผ่านงานวรรณกรรมสู่ผู้อ่านในวงกว้าง
กรุงเทพมหานคร – “รางวัลชมนาด” (The Chommanard Book Prize) เดินทางเข้าสู่ครั้งที่ 15 โดยธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) ร่วมกับ บริษัท สำนักพิมพ์ประพันธ์สาส์น จำกัด เตรียมจัดงานประกาศผลรางวัลชมนาด ครั้งที่ 15 ในวันที่ 1 ตุลาคม 2569 ณ ห้องประชุม ชั้น 29 ธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) สำนักงานใหญ่ สีลม เพื่อสนับสนุนศักยภาพของนักเขียนหญิงไทย และเปิดพื้นที่ให้ถ่ายทอดความคิด ประสบการณ์ และมุมมองผ่านงานวรรณกรรมสู่ผู้อ่านในวงกว้าง
ตลอดระยะเวลาของการดำเนินงาน รางวัลชมนาดมุ่งทำหน้าที่มากกว่าการเป็นเวทีประกวดงานเขียน หากยังเป็นพื้นที่ที่เปิดโอกาสให้นักเขียนหญิงจากหลากหลายเส้นทางได้นำประสบการณ์ มุมมอง และเรื่องราวของตนเองมาถ่ายทอดผ่านตัวอักษร พร้อมต่อยอดผลงานให้เข้าถึงผู้อ่านหลากหลายกลุ่มมากยิ่งขึ้น
หนึ่งในเรื่องราวที่สะท้อนบทบาทของรางวัลชมนาดในฐานะ “พื้นที่สร้างนักเขียน” คือประสบการณ์ของ จันทรา รัศมีทอง เจ้าของผลงาน “ความฝันของฉันทนา” รางวัลรองชนะเลิศ รางวัลชมนาด ครั้งที่ 6 ซึ่งนำประสบการณ์จากชีวิตการทำงานมาต่อยอดเป็นงานเขียน
“หลายคนเคยมองว่าคนเป็นช่างเย็บผ้ามา 30 กว่าปี เรียนจบแค่วุฒิประถม จะมาเขียนหนังสือได้อย่างไร แต่เพราะเวทีรางวัลชมนาดเปิดรับผลงานประเภทสารคดี มันเลยเป็นจุดที่ทำให้พี่รู้สึกว่า เราสามารถใช้ประสบการณ์ชีวิตที่ผ่านมานำมาเล่าและร้อยเรียงได้ ซึ่งมันดูสมจริงมากกว่าการแต่งเรื่องขึ้นมาใหม่ พี่เลยอยากบอกคนที่มีประสบการณ์ชีวิตว่า ประสบการณ์เหล่านั้นสามารถนำมาเป็นเรื่องราวและถ่ายทอดเป็นงานเขียนได้” จันทรา รัศมีทอง กล่าว
เรื่องราวของจันทราสะท้อนให้เห็นว่า เส้นทางสู่การเป็นนักเขียนอาจเริ่มต้นจากประสบการณ์ที่อยู่ใกล้ตัว และพื้นที่ของการประกวดสามารถทำหน้าที่เป็นจุดเริ่มต้นให้เรื่องราวเหล่านั้นได้รับการถ่ายทอดและส่งต่อไปยังผู้อ่าน
ขณะเดียวกัน รางวัลชมนาดยังเป็นพื้นที่ที่เปิดโอกาสให้นักเขียนหญิงนำเสนอประเด็นและรูปแบบการเล่าเรื่องที่หลากหลาย โดย ณัฐชา ลีเลิศสกุลวงษ์ เจ้าของผลงาน “Flee to Free ลี้ หลบ หลีก” รางวัลชนะเลิศ รางวัลชมนาด ครั้งที่ 14 มองว่าพื้นที่ดังกล่าวช่วยเปิดโอกาสให้ผู้หญิงได้เลือกวิธีเล่าเรื่องในแบบที่ตนเองต้องการ
“เมื่อก่อนงานเขียนของผู้หญิงอาจจะมีกรอบบางอย่างครอบเอาไว้ แต่รางวัลชมนาดทำให้เห็นว่า งานเขียนที่ดีไม่จำเป็นต้องเป็นมหากาพย์ที่เข้าใจยาก ขอแค่เป็นแนวที่เรา ‘เข้าใจ’ และสื่อสารความคิดของเราได้ดีที่สุดก็พอ พื้นที่ที่เปิดกว้างนี้ทำให้ออมกล้าหยิบเรื่องรอบตัวอย่างภัยพิบัติและ AI มาเล่าผ่านแนว Sci-Fi Dystopia เวทีนี้จึงเป็นพื้นที่อิสระที่ให้ผู้หญิงได้ทลายกรอบเดิม ๆ และนำแง่มุมที่อาจเคยถูกมองข้ามมาถ่ายทอดผ่านงานเขียน” ณัฐชา ลีเลิศสกุลวงษ์ กล่า
นอกจากการเปิดพื้นที่ให้เกิดผลงานที่หลากหลายแล้ว กระบวนการพิจารณารางวัลยังให้ความสำคัญกับคุณภาพและคุณค่าของผลงาน โดยในรางวัลชมนาด ครั้งที่ 6, 7 และ 8 เคยมีกรณีที่คณะกรรมการมีมติเอกฉันท์ให้งดมอบรางวัลชนะเลิศ เนื่องจากไม่มีผลงานที่ผ่านเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนดไว้ สะท้อนแนวทางการรักษามาตรฐานของรางวัล โดยให้คุณภาพของผลงานเป็นองค์ประกอบสำคัญในการตัดสิน
เบื้องหลังการดำเนินงานของรางวัลชมนาด ถือกำเนิดขึ้นในปี พ.ศ. 2550 จากความมุ่งมั่นที่จะอุดช่องโหว่ของเวทีประกวดในอดีต และสร้างพื้นที่เวทีทางเลือกใหม่เพื่อ “ส่งเสริมเฉพาะนักเขียนสตรี” อย่างแท้จริง ภายใต้การระดมความคิดจากผู้ทรงคุณวุฒิระดับชาติ โดยความสำเร็จสูงสุดและถือเป็นสิริมงคลของเวทีแห่งนี้ คือการได้รับพระมหากรุณาธิคุณจาก สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระราชทานโล่รางวัลเกียรติยศแก่ผู้ชนะเลิศเป็นปฐมบท ตอกย้ำปณิธานในการยกระดับผลงานของนักเขียนสตรี ผ่านการตีพิมพ์เผยแพร่ในรูปแบบสองภาษา (ไทยและอังกฤษ) เพื่อพาวรรณกรรมหญิงไทยก้าวข้ามขีดจำกัดแห่งเพศสภาพ สู่การยอมรับในเวทีระดับสากล
การประกาศผลรางวัลชมนาด ครั้งที่ 15 จึงเป็นอีกหนึ่งโอกาสที่จะได้เห็นทิศทางของงานเขียนจากนักเขียนหญิงไทยในวันนี้ ทั้งเรื่องราวที่เลือกนำเสนอ มุมมองที่มีต่อสังคม ตลอดจนวิธีการใช้วรรณกรรมเป็นพื้นที่ในการสื่อสารกับผู้อ่าน
ขอเชิญสื่อมวลชน นักเขียน นักอ่าน และผู้สนใจ ร่วมเป็นสักขีพยานในงานประกาศ “รางวัลชมนาด ครั้งที่ 15” ในวันที่ 1 ตุลาคม 2569 ณ ห้องประชุม ชั้น 29 ธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) สำนักงานใหญ่ สีลม พร้อมติดตามผลงานและเรื่องราวของนักเขียนหญิงไทย และเลือกซื้อผลงานจากรางวัลชมนาดในครั้งที่ผ่านมา ซึ่งจะนำมาจัดจำหน่ายภายในงาน เพื่อสนับสนุนการอ่านและส่งต่อผลงานของนักเขียนหญิงไทยสู่ผู้อ่านในวงกว้าง
เพราะคุณค่าของรางวัลไม่ได้สิ้นสุดลงในวันที่ประกาศชื่อผู้ชนะ หากแต่อยู่ที่การที่ผลงานเหล่านั้นยังคงได้รับการอ่าน ได้รับการพูดถึง และทำให้ตัวอักษรของนักเขียนหญิงสามารถเดินทางต่อไปได้ไกลกว่าหน้ากระดาษ และภูมิประเทศทางกายภาพ