“สุริยะ” สั่งตรวจข้าว-สัตว์น้ำ-ปศุสัตว์ หลังเชียงรายพบสารหนูเกินมาตรฐาน
“สุริยะ” สั่งกรมการข้าว-ประมง-ปศุสัตว์ เร่งตรวจผลกระทบสารหนูปนเปื้อนแม่น้ำสาย หลังกรมควบคุมมลพิษพบสูงกว่ามาตรฐาน 25 เท่า ขณะที่กรมประมงพบโลหะหนักเกินเกณฑ์ในสัตว์น้ำบางตัวจากแม่น้ำกกและแม่น้ำโขง ย้ำต้องระบุพื้นที่เสี่ยงให้ชัด ป้องกันกระทบสินค้าเกษตรพื้นที่อื่น พร้อมหนุนระบบตรวจสอบย้อนกลับสินค้าเกษตร เตรียมหารือ 3 หน่วยงาน 23 พ.ย.นี้
นายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า จากกรณีกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ตรวจสอบคุณภาพน้ำบริเวณบ้านหัวฝาย อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย เมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน 2569 โดยผลตรวจคัดกรองเบื้องต้นพบสารหนูในแม่น้ำสายปริมาณ 0.25 มิลลิกรัมต่อลิตร สูงกว่าค่ามาตรฐานคุณภาพน้ำผิวดินที่กำหนดไว้ไม่เกิน 0.01 มิลลิกรัมต่อลิตร หรือคิดเป็น 25 เท่าของค่ามาตรฐาน ถือเป็นสถานการณ์ที่น่ากังวลและจำเป็นต้องเร่งตรวจสอบผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นต่อภาคการเกษตรและห่วงโซ่อาหาร
ทั้งนี้ ได้สั่งการตั้งแต่วันที่ 10 พฤศจิกายนที่ผ่านมา ให้กรมการข้าว กรมประมง และกรมปศุสัตว์ เร่งตรวจสอบข้อมูลในส่วนที่เกี่ยวข้อง พร้อมรายงานผลเบื้องต้นภายในสัปดาห์นี้ เพื่อประเมินว่าสารปนเปื้อนส่งผลกระทบต่อห่วงโซ่อุปทานอาหารหรือไม่ โดยเฉพาะผลผลิตทางการเกษตรที่เข้าสู่ระบบจำหน่ายทั้งในประเทศและต่างประเทศ
อย่างไรก็ตาม จากการตรวจสอบของหน่วยงานในสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ก่อนหน้านี้ ยังไม่พบผลกระทบ แต่จำเป็นต้องรอผลการตรวจสอบรอบใหม่เพื่อยืนยันข้อมูลให้ชัดเจน
ขณะที่นายปิ่นสักก์ สุรัสวดี อธิบดีกรมประมง เปิดเผยผลการติดตามตรวจสอบสารปนเปื้อนในสัตว์น้ำ เมื่อวันที่ 13 พฤศจิกายน 2569 ว่า พบโลหะหนักเกินเกณฑ์มาตรฐานในสัตว์น้ำบางตัวที่เก็บตัวอย่างจากแม่น้ำกกและแม่น้ำโขง
อย่างไรก็ตาม ผลตรวจดังกล่าวเป็นข้อมูลเฉพาะตัวอย่าง พื้นที่ และช่วงเวลาที่เก็บตรวจเท่านั้น จึงไม่สามารถนำไปสรุปว่าสัตว์น้ำทั้งหมดในแม่น้ำทั้งสองสายมีการปนเปื้อนได้
นายสุริยะกล่าวว่า กระทรวงเกษตรฯ จะนำผลการตรวจสอบเพิ่มเติมมาประเมินพื้นที่เสี่ยง และชี้แจงข้อมูลให้ประชาชนรับทราบอย่างชัดเจน หากพบพื้นที่ได้รับผลกระทบจะต้องระบุจุดที่มีปัญหาให้ชัดเจน เพื่อป้องกันความตื่นตระหนก และไม่ให้ส่งผลกระทบต่อการซื้อขายสินค้าเกษตรจากพื้นที่อื่นที่ไม่ได้รับผลกระทบ
พร้อมกันนี้ จะพิจารณาแนวทางช่วยเหลือเกษตรกรและผู้บริโภคที่ได้รับผลกระทบตามความเหมาะสม โดยให้ความสำคัญกับการตรวจสอบข้อเท็จจริงและการสื่อสารข้อมูลที่ถูกต้อง
สำหรับกรมประมง เตรียมหารือร่วมกับกรมควบคุมมลพิษและกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ในวันที่ 23 พฤศจิกายน 2569 เพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลคุณภาพน้ำและสารปนเปื้อนในสัตว์น้ำ รวมถึงกำหนดแนวทางเฝ้าระวังและประเมินความเสี่ยงร่วมกัน
ขณะเดียวกัน ได้ให้สำนักงานประมงจังหวัดสำรวจความเสียหายของเกษตรกรผู้เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำและชาวประมง เพื่อรวบรวมข้อมูลประกอบการพิจารณาช่วยเหลือและเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบ
นายสุริยะกล่าวเพิ่มเติมว่า เห็นด้วยกับข้อเสนอของนักวิชาการในการพัฒนาระบบตรวจสอบย้อนกลับสินค้าเกษตร เพื่อให้สามารถระบุแหล่งที่มาของสินค้าและตรวจสอบจุดที่เกิดปัญหาได้อย่างชัดเจน โดยยกตัวอย่างระบบตรวจสอบย้อนกลับสินค้าทุเรียน ซึ่งจะช่วยให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องสามารถแก้ไขปัญหาได้ตรงจุด และลดผลกระทบต่อความเชื่อมั่นของผู้บริโภค
นอกจากนี้ รัฐบาลยังให้ความสำคัญกับการแก้ไขปัญหามลพิษที่ต้นเหตุ โดยนายกรัฐมนตรีได้รับทราบสถานการณ์และมีความห่วงใยต่อผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นกับประชาชนและเกษตรกร
ทั้งนี้ เท่าที่ได้รับทราบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจะหารือกับฝ่ายเมียนมา เพื่อหาแนวทางป้องกันและลดผลกระทบจากมลพิษข้ามพรมแดน
ขณะเดียวกัน นายกรัฐมนตรีได้หารือกับฝ่ายจีนถึงความเป็นไปได้ในการนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยแก้ไขปัญหา โดยเห็นว่าการจัดการปัญหาที่ต้นเหตุมีความสำคัญมากกว่าการแก้ไขที่ปลายทาง เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดผลกระทบต่อภาคการเกษตรและความปลอดภัยด้านอาหารในระยะยาว