สภาการศึกษาปั้นเมืองแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิต ทางรอดทุกเจนในยุคเปลี่ยนเร็ว

สภาการศึกษาร่วมกับภาคีเครือข่าย เจาะลึก “THE LEARNING LINK FORUM” ปั้นเมืองแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิต ตอบโจทย์คนทุกช่วงวัยให้เรียนรู้ได้ตลอดชีวิต (The Learning Link Forum : Toward a Lifelong Learning Ecosystem for All Gen)

รศ.ดร.ประวิต เอราวรรณ์ เลขาธิการสภาการศึกษา กล่าวว่า การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี สังคม และภัยพิบัติที่ส่งผลกระทบต่อประชากรทั่วโลก รวมถึงการก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัย ชี้ให้เห็นว่าการพัฒนาคนให้ปรับตัวและเรียนรู้สิ่งใหม่ตลอดเวลาเป็นเรื่องที่สำคัญ

นโยบายการศึกษาของสภาการศึกษาต้องขับเคลื่อนเป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ สามารถเรียนรู้ได้ตลอดชีวิต โดยสะท้อนจากความร่วมมือจากภาคีเครือข่ายทุกภาคส่วนนำไปสู่การเป็นเครือข่ายระดับโลกด้าน “เมืองแห่งการเรียนรู้” ของยูเนสโก

อนาคตของการศึกษาและการเรียนรู้ในสังคมสูงวัย

รศ.ดร.ประวิตเปิดเผยในส่วนนี้ว่า การจำกัดระบบการศึกษาในห้องเรียนเป็นเรื่องที่แคบ สิ่งสำคัญคือการเปิดโลกการเรียนรู้ ภายใต้การเปลี่ยนแปลง มิติที่สำคัญที่จะทำให้การขับเคลื่อนการศึกษาประสบความสำเร็จ คือภาครัฐ แต่เป็นการปรับตัวที่ช้า ดังนั้นต้องรวมพลังกับภาคเอกชนและภาคประชาสังคม ที่เป็นพลังสำคัญร่วมขับเคลื่อนไปสู่ในระดับโลก จึงจะนำพาประเทศเราไปได้

ดร.ชัยยศ อิ่มสุวรรณ์ กล่าวถึงการเรียนรู้ 4 หลักพื้นฐานของการเรียนรู้ตลอดชีวิต คือ การเรียนรู้เพื่อรู้ To Know เพื่อปฏิบัติได้จริง To Do เพื่อชีวิต To Life เพื่ออยู่ร่วมกัน To Live Together

ชัยพัฒน์ พันธุ์วัฒนสกุล รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ กล่าวเสริมว่า การขับเคลื่อนนโยบายทาง สกร.มุ่งเน้นการเสริมพลังทักษะชีวิต การสร้างความเกี่ยวข้องกับชีวิตจริง และการเพิ่มการเข้าถึงและความคล่องตัวในการเรียนรู้ โดยข้อเสนอเชิงนโยบายที่สำคัญคือการจัดให้การเรียนรู้ตลอดชีวิตเป็นสิทธิขั้นพื้นฐาน 

ด้าน ดร.สิริกร มณีรินทร์ ผู้ริเริ่มแนวคิดห้องสมุดมีชีวิตของไทย กล่าวว่า แรงบันดาลใจจากศูนย์ George Pompidou ที่ปารีส การเปลี่ยนบทบาทห้องสมุดเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ที่หลากหลายและเข้าถึงคนทุกกลุ่มวัย ยังได้นำเสนอห้องสมุดในต่างประเทศ เช่น สิงคโปร์ เกาหลีใต้ และญี่ปุ่น ที่มีนโยบายและกฎหมายที่แข็งแกร่งเพื่อสนับสนุนการสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ และวิสัยทัศน์ผู้นำที่มีแผนงานต่อเนื่องในการผลักดันให้เกิดการเรียนรู้ทั้งเมือง

และ ดร.ขวัญนภา สุขคร ได้กล่าวถึงบทบาทท้องถิ่นที่ต้องเข้าใจบริบทของตนเอง ความร่วมมือและการเชื่อมโยง การสร้างอัตลักษณ์ เมืองแห่งการเรียนรู้บนพื้นฐานของทุนทางสังคมและวัฒนธรรม รวมถึงการใช้ Soft Power ท้องถิ่น เป็นธีมหลักในการเรียนรู้เชื่อมโยงกับเศรษฐกิจสร้างสรรค์และพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนในพื้นที่

จากนั้น องค์กรนานาชาติ ได้แก่ UIL และ NILE กล่าวถึง ระบบ Credit Bank และ Lifelong Learning เน้นการรับรองการเรียนรู้และการเสริมสร้างศักยภาพประชากรบนพื้นฐานทางกฎหมายและการดำเนินนโยบายของ NILE รวมถึงความมุ่งมั่นของประเทศในการส่งเสริมการศึกษาตลอดชีวิต และข้อมูลการเรียนรู้ตลอดชีวิตของมหาวิทยาลัยสำหรับผู้สูงอายุ (SUS) แห่งเซี่ยงไฮ้

ซึ่งมีหลักสูตรที่หลากหลาย ได้รับความร่วมมือกับภาคีเครือข่ายด้านการศึกษาผู้สูงอายุ การส่งเสริมทางดิจิทัลผ่านแพลตฟอร์ม และการฝึกอบรมเพื่อสร้างระบบการเรียนรู้ที่เข้าถึงได้และมีคุณภาพสูงในการยกระดับชีวิตของประชากรสูงอายุในเซี่ยงไฮ้

เราจะสร้างสังคมการเรียนรู้ตลอดชีวิต สำหรับทุก Gen ได้อย่างไร ?

วัฒนชัย วินิจจะกูล นำเสนอภาพรวมสถิติเกี่ยวกับการใช้บริการหนังสือของ TK Park CTW และ TK Park ที่มีเครือข่ายกระจายอยู่ในหลายจังหวัด สะท้อนถึงพฤติกรรมการอ่านของประชากรในทุกช่วงวัย 

กังวาน เหล่าวิโรจนกุล กล่าวว่า แนวทางและระบบการขับเคลื่อนเมืองแห่งการเรียนรู้ที่เข้มแข็งในฐานะภาคเอกชนที่ขับเคลื่อนโครงสร้างพื้นฐานและเมืองแห่งการเรียนรู้ในจังหวัดขอนแก่น และ รศ.ปุ่น เที่ยงบูรณธรรม กล่าวถึงวิธีการและแนวทางความร่วมมือในการพัฒนาระบบนิเวศการเรียนรู้ในการสร้างพลังความร่วมมือที่แข็งแกร่งในเชิงพื้นที่

การแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและมุมมองในการประชุมครั้งนี้สะท้อนถึงพลังในการร่วมกันสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ และการเชื่อมโยงเครือข่ายการเรียนรู้ตลอดชีวิตในทุกระดับ รวมถึงร่วมพัฒนาระบบนิเวศการเรียนรู้ที่ตอบโจทย์คนทุกช่วงวัยให้เรียนรู้ได้ตลอดชีวิต