เป็นเพราะการลงทุนภาครัฐคือหัวใจขับเคลื่อนเศรษฐกิจในยุคโควิด
บทบาทของ “ทล.-กรมทางหลวง” หน่วยงานสังกัดกระทรวงคมนาคมจึงโดดเด่นอย่างคงเส้นคงวา ในฐานะเป็นกรมที่ได้รับจัดสรรเงินงบประมาณแผ่นดินมาใช้ในการลงทุนมากที่สุดของกระทรวงคมนาคม
ในช่วงโค้งสุดท้ายของปีงบประมาณ 2564 ซึ่งนับถอยหลังวันสุดท้าย 30 กันยายนที่จะถึงนี้ “ประชาชาติธุรกิจ” ถือโอกาสอัพเดตแผนลงทุนโครงการทางพิเศษระหว่างเมืองหรือมอเตอร์เวย์ อภิโปรเจ็กต์ที่มีมูลค่าลงทุนตามแผนมากกว่า 2.5 แสนล้านบาทของกรมทางหลวง
ก.ย. 64 เคาะ 2 หมื่นล้านเอกชัย-บ้านแพ้ว
ผู้บริหารหลักโครงการมอเตอร์เวย์ “ธนศักดิ์ วงศ์ธนากิจเจริญ” ผู้อำนวยการกองทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง (มอเตอร์เวย์) ระบุ ความคืบหน้าโครงการมอเตอร์เวย์ 5 สายทาง วงเงินรวม 255,053 ล้านบาท ขณะนี้มีความคืบหน้าตามลำดับ (ดูตารางประกอบ)
ทั้ง 5 สายทางอยู่ในขั้นตอนเสนอขออนุมัติโครงการในรูปแบบเอกชนร่วมลงทุนในกิจการของรัฐ (PPP) โดยโครงการที่มีความพร้อมที่จะเปิดประมูลมากที่สุดคือ มอเตอร์เวย์สายบางขุนเทียน-บ้านแพ้ว รหัสย่อ “M82” ช่วงเอกชัย-บ้านแพ้ว ระยะทาง 16.4 กิโลเมตร วงเงิน 32,187 ล้านบาท
เร่งงานโยธา-ระบบเก็บเงินเสร็จพร้อมกัน
ทั้งนี้ “มอเตอร์เวย์ M82” แบ่งประมูล 2 ช่วง ได้แก่ 1.ช่วงบางขุนเทียน-เอกชัย ระยะทาง 10.564 กิโลเมตร วงเงิน 10,500 ล้านบาท ดำเนินการก่อสร้างปี 2563-2565 ปัจจุบันมีความคืบหน้าก่อสร้างแล้ว 46% คาดว่าก่อสร้างแล้วเสร็จตามแผนในปี 2565
ในเดือนกันยายนนี้ที่จะเปิดประมูลช่วงที่ 2.เอกชัย-บ้านแพ้วอีก 16.4 กิโลเมตร วงเงิน 19,700 ล้านบาท รายละเอียด แบ่งเป็นงบฯเวนคืน 1,142 ล้านบาท โดยเปิดประมูลเฉพาะสัญญางานโยธาก่อน ตามแผนคาดว่าจะได้ตัวผู้รับเหมาก่อสร้างภายในสิ้นปี 2564 หรืออย่างช้าที่สุดต้นปี 2565
เหตุผลเนื่องจากต้องติดตามการออกประกาศกฎกระทรวงที่เกี่ยวกับมอเตอร์เวย์สายนี้ด้วย รวมทั้งขั้นตอนรายงานที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) รับทราบ มีกำหนดก่อสร้างแล้วเสร็จพร้อมเปิดใช้ในปี 2567
ส่วนงานติดตั้งและบริหารระบบเก็บเงิน (operation and maintenance : O&M) อยู่ระหว่างสรุปผลการศึกษารูปแบบการลงทุน วิธีการทำแบบคู่ขนานไปกับการก่อสร้างงานโยธา คาดว่าเปิดประกวดราคาในรูปแบบ PPP ได้ในปี 2565 โดยจะเร่งเนื้องานให้เสร็จไปพร้อม ๆ กับงานโยธาในปี 2567
สำหรับแนวเส้นทางช่วงเอกชัย-บ้านแพ้ว มีจุดเริ่มต้นบริเวณ กม.20+295 ในเขตพื้นที่อำเภอเมืองสมุทรสาคร สิ้นสุดบริเวณ กม.36+645 ในเขตพื้นที่ อ.บ้านแพ้ว จ.สมุทรสาคร ออกแบบเป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร มีจุดขึ้นลงจำนวน 4 แห่ง ได้แก่ ด่านมหาชัย 2, ด่านสมุทรสาคร 1, ด่านสมุทรสาคร 2 และด่านบ้านแพ้ว
ศรีนครินทร์-สุวรรณภูมิเข้าคิวปี 2565
ถัดมา โครงการต่อขยายมอเตอร์เวย์สาย 7 ช่วงศรีนครินทร์-ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ระยะทาง 18 กิโลเมตร วงเงิน 37,500 ล้านบาท แบ่งเป็นค่าก่อสร้าง 35,000 ล้านบาท ค่าเวนคืนจำนวน 2,500 ล้านบาท
ความคืบหน้าขณะนี้ศึกษาความเป็นไปได้ของโครงการเสร็จแล้ว อยู่ระหว่างขออนุมัติรายงานผลกระทบสิ่งแวดล้อมหรือ EIA โดยคณะกรรมการผู้ชำนาญการ (คชก.) ควบคู่กับศึกษารูปแบบประมูล PPP ตั้งเป้าหาข้อสรุปให้ได้ภายในปี 2564 นี้ เพื่อเริ่มกระบวนการเสนอโครงการตามขั้นตอนในปี 2565
แนวเส้นทางมีลักษณะเป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร คร่อมอยู่บนแนวทางหลวงพิเศษหมายเลข 7 ที่ใช้งานอยู่ในปัจจุบัน มีจุดเริ่มต้นบริเวณทางแยกต่างระดับศรีนครินทร์ เชื่อมต่อโครงข่ายกับทางพิเศษสายศรีรัช รวมทั้งมีทางเข้า-ออกเชื่อมต่อกับท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ และมีจุดสิ้นสุดโครงการบริเวณลาดกระบัง
ต่อขยายโทลล์เวย์-บางปะอินตามติด ๆ
ตามไทม์ไลน์ในปี 2565 ยังมี โครงการต่อขยายดอนเมืองโทลล์เวย์ รหัสย่อ “M5” ช่วงรังสิต-บางปะอิน ระยะทาง 22 กิโลเมตร วงเงิน 28,360 ล้านบาท แยกเป็นงานโยธา 26,600 ล้านบาท งานระบบ 1,660 ล้านบาท สถานะปัจจุบันอยู่ระหว่างศึกษารูปแบบประมูล PPP ตั้งเป้าสรุปผลได้ภายในปี 2564
ขณะเดียวกัน อีกด้านหนึ่งโครงการอยู่ระหว่างเสนอคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติที่มีพลเอกประวิตร วงษ์สุวรรณ รองนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน พิจารณารายงาน EIA คาดว่าจะให้ความเห็นชอบภายในปี 2564 นี้เช่นกัน
หากเป็นไปตามกรอบเวลาที่วางไว้ คาดว่าเริ่มกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างได้ในปี 2565 เริ่มก่อสร้างปี 2566 และกำหนดแล้วเสร็จในปี 2569
แนวเส้นทางมีจุดเริ่มต้นโครงการเชื่อมต่อกับดอนเมืองโทลล์เวย์ในปัจจุบัน บริเวณทางแยกต่างระดับรังสิต กม.33+924 ของถนนพหลโยธิน มีจุดสิ้นสุดโครงการบริเวณทางแยกต่างระดับบางปะอิน กม.1+800 ของทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 32 ซึ่งสามารถเชื่อมต่อโดยตรงกับมอเตอร์เวย์สายบางปะอิน-นครราชสีมา (M6) ครอบคลุมพื้นที่ อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี และ อ.บางปะอินกับ อ.วังน้อย จ.พระนครศรีอยุธยา
สายทางวงแหวนตะวันตกรอปี 2566
สำหรับ โครงการต่อขยายมอเตอร์เวย์สาย 9 ช่วงวงแหวนรอบนอกกรุงเทพมหานครฝั่งตะวันตก ช่วงบางขุนเทียน-บางปะอิน ระยะทาง 78 กิโลเมตร วงเงิน 78,000 ล้านบาท ไฮไลต์มอเตอร์เวย์สายนี้จะเชื่อมต่อมอเตอร์เวย์อีก 2 สายทางคือ สายบางขุนเทียน-บ้านแพ้ว และสายบางปะอิน-นครราชสีมา (M6)
ความคืบหน้าขณะนี้ ทล.กำลังเร่งปรับปรุงทางคู่ขนานวงแหวนตะวันตกช่วงบางบัวทอง-บางปะอิน ระยะทาง 35.5 กิโลเมตร รวมค่าก่อสร้าง 7,370 ล้านบาท จุดเริ่มต้นอยู่ที่ทางแยกต่างระดับบางบัวทองไปสิ้นสุดที่ทางแยกต่างระดับบางปะอิน เพื่อรองรับงานก่อสร้างมอเตอร์เวย์สาย 9 ในอนาคต คาดว่างานปรับปรุงจะแล้วเสร็จทั้งหมดในปี 2566
อัพเดตมีการจัดทำรายงานศึกษาความเป็นไปได้โครงการ (feasibility study) เสร็จแล้ว กำลังสรุปรายงานวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อมหรือ EIA ตั้งเป้าแล้วเสร็จในปี 2564 จากนั้นจะมีการนำเสนอตามขั้นตอนเข้าสู่ที่ประชุม ครม. อนุมัติดำเนินโครงการภายในปี 2564 นี้ ก่อนจะเข้าสู่การศึกษารูปแบบเอกชนร่วมลงทุน PPP ในปี 2565 และเปิดประมูลในปี 2566
ทั้งนี้ ตามแผนโครงการนี้ก่อสร้างเสร็จสมบูรณ์ในปี 2568 โดยแนวเส้นทางพาดผ่านทางแยกต่างระดับ 4 แห่ง ได้แก่ บริเวณบางขุนเทียน, ถนนบรมราชชนนี, ทางด่วนศรีรัช และย่านบางใหญ่ มีทางขึ้น 9 แห่ง และทางลง 7 แห่ง
นครปฐม-ชะอำสะดุดชุมชนเพชรบุรี
ลำดับสุดท้าย มอเตอร์เวย์สายนครปฐม-ชะอำ รหัสย่อ “M8” ระยะทาง 109 กิโลเมตร วงเงิน 79,006 ล้านบาท อยู่ระหว่างทบทวนผลการศึกษารูปแบบโครงการ คาดว่าแล้วเสร็จในปี 2565
เพราะเดิมศึกษาไว้เป็นสายยาวต่อเนื่องไม่มีแบ่งตอน แต่เนื่องจากประชาชนในเขต จ.เพชรบุรีคัดค้านการก่อสร้าง จึงต้องนำกลับมาทบทวนใหม่ให้สอดคล้องกับชุมชนอีกครั้งหนึ่ง
ส่วนรายงานผลกระทบสิ่งแวดล้อม EIA อยู่ระหว่างการพิจารณาของ คชก. หากทั้ง 2 ส่วนสามารถดำเนินการได้ลุล่วง จะเริ่มผลักดันโครงการในปี 2565 ต่อไป