คนท่องเที่ยวทำใจ ! อุตฯท่องเที่ยวไทยซบยาวยันปี’66

คาดการณ์กันว่าปี 2563 ที่ผ่านมารายได้จากอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของไทยน่าจะอยู่ที่ประมาณ 8 แสนล้านบาท ซึ่งแน่นอนว่าตลาดต่างประเทศนั้นสามารถทำรายได้ได้เพียงแค่ช่วงไตรมาสแรกเท่านั้น

โดยมีจำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติที่ประมาณ 6.7 ล้านคน สร้างรายได้อยู่ที่ราว 3.3 แสนล้านบาท และตลาดไทยเที่ยวไทย หรือการเดินทางท่องเที่ยวภายในประเทศอีกราว 5 แสนล้านบาท

เรียกว่าพลาดเป้าหมายที่วางไว้ไปถึงราว 2.35 ล้านล้านบาท (เป้าหมายเดิม 3.18 ล้านล้านบาท)

ทุบ “ไทยเที่ยวไทย” ทันที

แหล่งข่าวในธุรกิจท่องเที่ยวรายหนึ่งกล่าวกับ “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า เดิมทีเดียวคาดการณ์กันว่าปี 2564 นี้ อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของไทยจะเริ่มทยอยปรับตัวดีขึ้น โดยมีการท่องเที่ยวภายในประเทศ หรือไทยเที่ยวไทย เป็นตัวขับเคลื่อนหลัก

“แต่ยังไม่ทันจะก้าวข้ามปี 2563 ประเทศไทยต้องเผชิญกับปัญหาการแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19ระลอกใหม่อีกครั้งเมื่อต้นเดือนธันวาคม นับตั้งแต่เจอการระบาดภายในประเทศที่เชียงราย, เชียงใหม่ ฯลฯ กระทั่งแหล่งใหญ่ที่สมุทรสาคร และกำลังลามไปในทุกภูมิภาคของประเทศในขณะนี้”

พร้อมทั้งบอกว่า ปรากฏการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นนี้แน่นอนว่านอกจากจะส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจในภาพรวมของประเทศแล้ว อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวยังคงเป็นเซ็กเตอร์ที่ได้รับผลกระทบหนักต่อเนื่อง เนื่องจากการแพร่ระบาดระลอกใหม่นี้ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นในการเดินทางท่องเที่ยวภายในประเทศ ซึ่งเป็นความหวังเดียวของอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของไทยในปี 2564 นี้ทันที

“ยุทธศักดิ์ สุภสร” ผู้ว่าการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ให้ข้อมูลว่า จากการทำการประเมินสถานการณ์อุตสาหกรรมท่องเที่ยวของไทยภายใต้โครงการ TAT Tourism Recovery Tracker (ข้อมูล ณ 18 ธันวาคม 2563) พบว่า การเดินทางท่องเที่ยวภายในประเทศในช่วงปลายปี 2563 ที่ผ่านมามีสัญญาณดีอย่างชัดเจน โดยในเดือนตุลาคมที่ผ่านมามีจำนวนคนไทยเดินทางท่องเที่ยวภายในประเทศ 15 ล้านคน-ครั้ง และเพิ่มเป็น 16 ล้านคน-ครั้ง ในเดือนพฤศจิกายน

นอกจากนี้ยังพบว่า อัตราการเข้าพักในโรงแรมก็ปรับตัวดีขึ้นอย่างชัดเจนเช่นกัน โดยในเดือนเมษายนซึ่งเป็นช่วงของการปิดน่านฟ้า โรงแรมมีอัตราการเข้าพักเฉลี่ยเพียงแค่ 2% แต่หลังจากที่ปลดล็อกให้เดินทางภายในประเทศ ทำให้อัตราการเข้าพักของโรงแรมในเดือนกรกฎาคมเพิ่มเป็นกว่า 20% และเพิ่มเป็น 34% ในเดือนตุลาคม และเพิ่มเป็นประมาณ 37.5% ในเดือนธันวาคม 2563

คาดปี’64 รายได้ 1.2 ล้านล้าน

ทั้งนี้ คาดว่าสำหรับปี 2564 นี้ ประเทศไทยน่าจะมีรายได้จากภาคการท่องเที่ยวรวมประมาณ 1.2 ล้านล้านบาท โดยมาจากตลาดต่างประเทศราว 5 แสนล้านบาท จำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติประมาณ 10 ล้านคน และตลาดไทยเที่ยวไทยราว 7 แสนล้านบาท จากการเดินทางท่องเที่ยว 120 ล้านคน-ครั้ง โดยคาดว่านักท่องเที่ยวต่างชาติจะเริ่มกลับมาตั้งแต่ในช่วงครึ่งปีหลังของปี 2564

นอกจากนี้ยังคาดการณ์ว่า รายได้ภาคการท่องเที่ยวของไทยจะขยับเป็น 2.5 ล้านบาทได้ในปี 2565 หรือกลับมาได้ประมาณ 80% ของรายได้รวมในปี 2562

โดยคาดว่าจะเป็นรายได้ตลาดต่างประเทศ 1.3 ล้านล้านบาท จากจำนวนของนักท่องเที่ยวต่างชาติประมาณ 20.8 ล้านคน และตลาดไทยเที่ยวไทยประมาณ 1.2 ล้านคน จากการเดินทางท่องเที่ยวของคนไทยที่ 180 ล้านคน-ครั้ง

มั่นใจระยะยาว (ยัง) ดี

“ปิยะมาน เตชะไพบูลย์” ประธานกิตติมศักดิ์ สภาอุตสาหกรรมท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (สทท.) และที่ปรึกษารัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา ระบุว่า การแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ในปีที่ผ่านมาต่อเนื่องมาถึงปีนี้รุนแรงและหนักกว่าทุกปัญหาในรอบหลาย 10 ปีที่ผ่านมา และยังไม่สามารถประเมินได้ว่าสถานการณ์จะลากยาวไปอีกนานแค่ไหน แต่เชื่อว่าในระยะยาวภาคการท่องเที่ยวของไทยจะสามารถกลับมาดีได้ไม่ยาก

เพราะด้วยจุดแข็งที่โดดเด่นในด้านระบบสาธารณสุขของประเทศไทยในช่วงที่ผ่านมา ทำให้เชื่อมั่นได้ว่าทันทีที่มีวัคซีน นักท่องเที่ยวต่างชาติจะไหลกลับมาประเทศไทยได้อย่างรวดเร็ว

อย่างไรก็ตาม ระหว่างนี้ทุกฝ่ายจำเป็นต้องเร่งทบทวน ปรับรูปแบบ และหาแนวทางการกระตุ้นการเดินทางท่องเที่ยวภายในประเทศให้บรรลุเป้าหมายตามแผนที่วางไว้ให้ได้ด้วย เพื่อพยุงเศรษฐกิจโดยรวมให้ขับเคลื่อนต่อไปได้

เชื่อ “เที่ยวในประเทศ” ไปต่อได้

สอดรับกับ “ศาสตราจารย์พิเศษ ดร.ทศพร ศิริสัมพันธ์” ประธานกรรมการในคณะกรรมการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (บอร์ด ททท.) ให้สัมภาษณ์ไว้ก่อนหน้านี้ว่า ภาครัฐเองมองว่าในช่วงเวลานี้ประเทศไทยควรต้องปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ด้านการทำการตลาดท่องเที่ยวกันใหม่ จากที่เน้นทำการตลาดดึงนักท่องเที่ยวเข้ามาจำนวนมาก หรือที่เรียกกันว่า mass tourism มีนักท่องเที่ยวเข้ามาปีละ 30-40 ล้านคน ให้หันมาโฟกัสเซ็กเมนต์มากขึ้น

พูดง่าย ๆ คือ เน้นทำการตลาดเฉพาะกลุ่ม ไม่มุ่งปริมาณ แต่ต้องทำให้นักท่องเที่ยวอยู่ยาวขึ้น และใช้จ่ายเงินมากขึ้นแทน

“แนวทางการหันมาเจาะกลุ่มลองสเตย์ในช่วงที่ผ่านมาจะเป็นกลยุทธ์หลักสำหรับทำการตลาดต่างประเทศในปี 2564 นี้ ขณะเดียวกันก็ต้องสร้างภาพลักษณ์ให้ทั่วโลกรับรู้ว่า ประเทศไทยได้ขยับขึ้นสู่ safe & clean destination หรือเมืองท่องเที่ยว
ปลอดภัยด้วย”

อย่างไรก็ตาม สำหรับปี 2564 นี้ ส่วนตัวมองว่าแม้จะมีการแพร่ระบาดของโควิดระลอกใหม่อีกครั้ง แต่ส่วนตัวยังเชื่อว่าเครื่องยนต์ในการขับเคลื่อนภาคอุตสาหกรรมท่องเที่ยวของประเทศนั้นยังคงเป็น “ไทยเที่ยวไทย” หรือการเดินทางท่องเที่ยวภายในประเทศต่อไป

คาดไฟลต์บินกลับมาปกติปี’66

ในฟากของ ทอท. หรือบริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) (AOT) ได้คาดการณ์ปริมาณการจราจรทางอากาศระหว่างปีงบประมาณ 2564 (1 ตุลาคม 2563-30 กันยายน 2564) ว่า จะมีปริมาณเที่ยวบินรวม 446,986 เที่ยวบิน และมีผู้โดยสารรวม 47.91 ล้านคน และคาดด้วยว่าปีงบประมาณ 2565 (1 ตุลาคม 2564-30 กันยายน 2565) จะมีปริมาณเที่ยวบินรวม 776,763 เที่ยวบิน และมีผู้โดยสารรวม 110.88 ล้านคน

พร้อมทั้งยังคาดการณ์ด้วยว่า ปริมาณการจราจรทางอากาศจะกลับมาอยู่ในระดับเดียวกับปีงบประมาณ 2562 ก่อนเกิดการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19ในปีงบประมาณ 2566 (1 ตุลาคม 2565-30 กันยายน 2566)

ชี้ท่องเที่ยวพลิกฟื้นปี’65-66

ด้าน “ศุภฤกษ์ ศูรางกูร” ประธานบริษัท หนุ่มสาวทัวร์ จำกัด และเจ้าของ “เซเรนนาต้า โฮเทลส์ แอนด์ รีสอร์ท กรุ๊ป” และนายกสมาคมการค้าธุรกิจที่พักบูติคไทย ประเมินว่า ภาคธุรกิจการท่องเที่ยวของไทยน่าจะกลับมาฟื้นตัวได้อีกครั้งราวปี 2565-2566 ตามคาดการณ์ของไออาต้า (สมาคมขนส่งทางอากาศระหว่างประเทศ) ที่ได้ประเมินไว้ก่อนหน้านี้

โดยมองว่าปัจจัยลบที่มีผลโดยตรง คือ

1.การควบคุมโรคระบาด ซึ่งไม่ใช่แค่ในประเทศ แต่รวมถึงประเทศต้นทางที่จะส่งออกนักท่องเที่ยวมาประเทศไทยด้วย และเชื่อว่ากว่าจะครอบคลุมทั่วโลกคือปี 2565

2.การเปิดสนามบิน หรือการอนุญาตให้สายการบินต่างประเทศทำการบินเข้าประเทศไทยได้ช้า-เร็วแค่ไหน

3.เศรษฐกิจที่ถดถอยทั่วโลกมีผลต่อประเทศต้นทางที่จะส่งออกนักท่องเที่ยวคงมีปริมาณลดลง ที่สำคัญ ทุกประเทศก็ให้ความสำคัญกับการส่งเสริมการท่องเที่ยวภายในประเทศ

และ 4.ประเทศไทยสามารถสร้างความเชื่อมั่นในเรื่องการให้บริการที่ได้มาตรฐานตามหลักของกระทรวงสาธารณสุข ที่สามารถป้องกันโควิดได้มากน้อยแค่ไหน

อย่างไรก็ตาม ประเด็นที่น่าเป็นห่วงอย่างมาก คือ วงจรของอุตสาหกรรมท่องเที่ยวของประเทศกำลังจะหายไป อาทิ สายการบินปิดตัว โรงแรมปิดให้บริการ บริษัททัวร์ปิดกิจการ ฯลฯ สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ล้วนทำให้การฟื้นตัวของอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของไทยช้าและฟื้นตัวกลับมาไม่ 100 เปอร์เซ็นต์เหมือนก่อนโควิด…