จีนประกาศไม่รับสิทธิพิเศษจาก WTO ในฐานะประเทศกำลังพัฒนา อีกต่อไป

จีนยุติการเรียกร้องสิทธิประโยชน์พิเศษจาก WTO ในฐานะประเทศกำลังพัฒนา

จีนประกาศจะไม่เรียกร้องสิทธิพิเศษที่ประเทศกำลังพัฒนาจะได้รับจากองค์การการค้าโลก (WTO) อีกต่อไป ขจัดข้อขัดแย้งกับสหรัฐ ซึ่งเป็นอุปสรรคหนึ่งที่ทำให้ทั้งสองประเทศไม่สามารถตกลงกันเรื่องการปฏิรูปเวทีการค้าโลกได้

ตามรายงานของสำนักข่าวซินหัวของรัฐบาล และแถลงการณ์จากผู้อำนวยการใหญ่ WTO นายหลี่ เฉียง นายกรัฐมนตรีจีนประกาศเมื่อวันอังคารที่ 23 กันยายน ณ สำนักงานใหญ่สหประชาชาติ นครนิวยอร์ก ในการประชุมนอกรอบที่จีนเป็นเจ้าภาพเกี่ยวกับการพัฒนาโลก ว่าจีนจะไม่เรียกร้องสิทธิ “พิเศษและแตกต่าง” หรือ Special and Differential Treatment (S&DT) แบบใหม่ในการเจรจา WTO ทั้งในปัจจุบันและอนาคตอีกต่อไป ซึ่งขณะนี้ หลี่ เฉียง อยู่ที่สหรัฐอเมริกา เพื่อเข้าร่วมการประชุมสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติ (UNGA)

“นี่คือผลจากความพยายามอย่างหนักหลายปี และดิฉันขอชื่นชมความเป็นผู้นำของจีนในเรื่องนี้ !” โงซี โอคอนโจ-อิเวอาลา (Ngozi Okonjo-Iweala) ผู้อำนวยการใหญ่ WTO โพสต์บนเว็บไซต์ X

สถานะประเทศกำลังพัฒนาเป็นสิทธิที่ประกาศด้วยตนเอง และให้สิทธิประโยชน์มากมายแก่สมาชิก WTO รวมถึงกรอบเวลาที่ยาวนานขึ้นในการปฏิบัติตามข้อตกลง

สหรัฐวิพากษ์วิจารณ์จีนที่ยังคงอ้างสถานะประเทศกำลังพัฒนา แม้ว่าจีนจะเป็นประเทศที่มีขนาดเศรษฐกิจใหญ่เป็นอันดับสองของโลกก็ตาม โดยประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐกล่าวในปี 2019 ระหว่างดำรงตำแหน่งสมัยแรกว่า “สหรัฐไม่เคยยอมรับคำอ้างสถานะประเทศกำลังพัฒนาของจีน และตัวชี้วัดทางเศรษฐกิจในปัจจุบันแทบทุกตัวก็ขัดแย้งกับคำอ้างของจีน”

ตามข้อมูลของคณะผู้แทนถาวรไทยประจำองค์การการค้าโลกและองค์การทรัพย์สินทางปัญญาโลก ของกระทรวงพาณิชย์ระบุว่า องค์การการค้าโลกให้สิทธิพิเศษแก่ประเทศกำลังพัฒนาในการปฏิบัติตามพันธกรณี (Special and Differential Treatment : S&D) ผ่อนผันให้ประเทศกำลังพัฒนามีระยะเวลาในการปฏิบัติตามพันธกรณีที่ยาวนานกว่า จำกัดการนำเข้าได้หากมีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาเศรษฐกิจ และรักษาเสถียรภาพดุลการชำระเงิน และให้โอกาสประเทศพัฒนาแล้วให้สิทธิพิเศษทางศุลกากร (GSP) แก่ประเทศกำลังพัฒนาได้ แม้จะขัดกับหลักชาติที่ได้รับความอนุเคราะห์ยิ่ง หรือ Most-Favoured Nation (MFN) ก็ตาม

MFN เป็นหลักการสำคัญขององค์การการค้าโลก (WTO) ที่กำหนดให้ประเทศสมาชิกต้องให้สิทธิพิเศษทางการค้าที่ตนให้แก่ประเทศหนึ่งแก่ประเทศสมาชิกอื่น ๆ ทั้งหมดอย่างเท่าเทียมกัน เช่น การลดภาษีนำเข้าสินค้าจะต้องลดในอัตราเดียวกันสำหรับสินค้าที่นำเข้าจากทุกประเทศสมาชิก