เว็บไซต์นี้ใช้คุ้กกี้เพื่อสร้างประสบการณ์ที่ดีมีประสิทธิภาพยิ่งขี้น อ่านเพิ่มเติมคลิก (Privacy Policy) และ (Cookies Policy)
Skip to content
‘แสนสิริ’ เปิดตัวศูนย์เรียนรู้กาแฟพิเศษ ‘ลาน Learn’ อ.กัลยาณิวัฒนา ชูโมเดลวิสาหกิจเพื่อสังคม
SD ‘แสนสิริ’ เปิดตัวศูนย์เรียนรู้กาแฟพิเศษ ‘ลาน Learn’ อ.กัลยาณิวัฒนา ชูโมเดลวิสาหกิจเพื่อสังคม
เปิดแผน Oil Plan 2026 เป้าเลิกโซฮอล์ 91 ปีหน้า-ส่วน 95 รอปี’75
Economic เปิดแผน Oil Plan 2026 เป้าเลิกโซฮอล์ 91 ปีหน้า-ส่วน 95 รอปี’75
พลิกโฉมเมืองรอง เปิดฉาก “แสงหลวง ส่องศรัทธา” ปลุกลำปางเมืองทางผ่าน
เศรษฐกิจภูมิภาค พลิกโฉมเมืองรอง เปิดฉาก “แสงหลวง ส่องศรัทธา” ปลุกลำปางเมืองทางผ่าน
‘ไอริสเฮาส์’ คอนโดใหม่ ใจกลาง ‘T77 คอมมิวนิตี้’
Real Estate ‘ไอริสเฮาส์’ คอนโดใหม่ ใจกลาง ‘T77 คอมมิวนิตี้’
ยื่น “อนุทิน” สางปมสารพิษแม่น้ำข้ามพรมแดน เปิดชื่อ 20 บริษัทเหมืองท่าขี้เหล็ก
เศรษฐกิจภูมิภาค ยื่น “อนุทิน” สางปมสารพิษแม่น้ำข้ามพรมแดน เปิดชื่อ 20 บริษัทเหมืองท่าขี้เหล็ก
สายเนื้อร่ำไห้ ราคาวากิวพุ่งทุบสถิติ
Business สายเนื้อร่ำไห้ ราคาวากิวพุ่งทุบสถิติ
รัฐบาลประสานโรงสีรับซื้อ ‘ข้าวเชียงราย’ หาช่องทางขายช่วยเกษตรกร
Politics รัฐบาลประสานโรงสีรับซื้อ ‘ข้าวเชียงราย’ หาช่องทางขายช่วยเกษตรกร
โจรขโมยทองมูลค่า 84 ล้านบาท หายจากบ้านนักธุรกิจญี่ปุ่น
World โจรขโมยทองมูลค่า 84 ล้านบาท หายจากบ้านนักธุรกิจญี่ปุ่น
คุยกับ ‘Mr.Messenger’ เทรนด์หุ้น AI ยังไปต่อ หรือพอแค่นี้ ?
Finance คุยกับ ‘Mr.Messenger’ เทรนด์หุ้น AI ยังไปต่อ หรือพอแค่นี้ ?
หุ้นเช่าซื้อ-จำนำทะเบียนรถ โกยกำไรฝ่าเศรษฐกิจ K-Shape ‘SCAP’ ลั่นชิงเค้ก มอ’ไซค์ EV
Finance หุ้นเช่าซื้อ-จำนำทะเบียนรถ โกยกำไรฝ่าเศรษฐกิจ K-Shape ‘SCAP’ ลั่นชิงเค้ก มอ’ไซค์ EV
ดูทั้งหมด

ปัญหาใหญ่กำลังมาถึง “ประชากรโลกลด” เด็กเกิดกระจุกในประเทศยากจน

24 มี.ค. 2567 | 15:40น.
ประชากรโลกลด

มีงานวิจัยที่เผยแพร่ล่าสุดเตือนถึงอีกปัญหาใหญ่แห่งอนาคต คือ ปัญหาอัตราการเกิดต่ำในประเทศ/ดินแดนส่วนใหญ่ทั่วโลก ส่งผลให้จำนวนประชากรโลกจะลดลงภายในสิ้นศตวรรษนี้ ขณะเดียวกัน “การเกิด” ส่วนใหญ่กระจุกตัวอยู่ในประเทศยากจน ซึ่งไม่มีทรัพยากรมากเพียงพอต่อประชากร

แนวโน้มดังกล่าวทำให้โลกเกิดการแบ่งแยกระหว่างภาวะ “Baby Burst” กับ “Baby Boom” คือ ขณะที่ประเทศส่วนใหญ่ซึ่งเศรษฐกิจพัฒนามากกว่ามีอัตราการเกิดต่ำ แต่บรรดาประเทศยากจนซึ่งมีความอ่อนไหวต่อความไม่มั่นคงทางเศรษฐกิจและการเมืองกลับมีอัตราการเกิดสูง

โครงการศึกษาวิจัยโดยคณะนักวิจัยจาก IHME ซึ่งเป็นสถาบันวิจัยด้านสุขภาพของมหาวิทยาลัยวอชิงตันในสหรัฐอเมริกาคาดการณ์ว่า ภายในปี 2050 กว่า 155 ประเทศ/ดินแดน จาก 204 ประเทศ/ดินแดนทั่วโลก หรือคิดเป็น 76% จะมีอัตราการเจริญพันธุ์ต่ำกว่าระดับที่จะสามารถทดแทนจำนวนประชากรที่เสียชีวิตไปได้

นักวิจัยคาดการณ์ว่า ภายในปี 2100 สภาพปัญหาดังกล่าวจะเกิดขึ้นใน 198 ประเทศ/ดินแดน หรือ 97% ของทั้งโลก หมายความว่า ประชากรในเกือบทุกประเทศทั่วโลกจะลดลงภายในสิ้นศตวรรษนี้ มีเพียงบรรดาประเทศ/ดินแดนที่ยากจนและรายได้ปานกลางระดับล่างเท่านั้นที่จะมีประชากรเพิ่มขึ้น

ภายในสิ้นศตวรรษ 21 นี้ กว่า 3 ใน 4 ของจำนวนการเกิดมีชีวิต (Live Birth) ทั่วโลกจะเกิดขึ้นในประเทศ/ดินแดนรายได้ต่ำและรายได้ปานกลางระดับล่าง โดยมากกว่าครึ่งจะเกิดในประเทศที่อยู่ในภูมิภาคแอฟริกาที่อยู่ใต้ทะเลทรายซาฮารา (Sub-Saharan Africa)

เมื่อปี 2021 กว่า 110 ประเทศ/ดินแดน (คิดเป็น 54% ของทั้งโลก) มีอัตราการเจริญพันธุ์ต่ำกว่าระดับที่จะทดแทนประชากรที่เสียชีวิตไปได้ ซึ่งระดับดังกล่าวอยู่ที่จำนวนเด็กเกิดมีชีวิต 2.1 คนต่อผู้หญิง 1 คน

การศึกษาวิจัยก่อนหน้านี้ของ IHME ที่ตีพิมพ์เมื่อปี 2020 คาดว่าประชากรโลกจะถึงจุดสูงสุดในปี 2021 ที่จำนวน 9,700 ล้านคน จากนั้นจะลดลงเหลือ 8,800 ล้านคนภายในปี 2100 แต่การคาดการณ์อีกครั้งของสหประชาชาติ (UN) ในรายงานแนวโน้มประชากรโลกปี 2022 คาดการณ์ว่า ประชากรโลกจะมีจำนวนสูงสุดที่ 10,400 ล้านคน ในช่วงทศวรรษ 2080

การที่จำนวนประชากรโลกลดลง เป็นสิ่งที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนในประวัติศาสตร์โลกและมนุษยชาติ

ดร.คริสโตเฟอร์ เมอร์เรย์ (Dr.Christopher Murray) ผู้เขียนอาวุโสของรายงานการศึกษาวิจัย และผู้อำนวยการ IHME กล่าวว่า มีเหตุผลหลายประการที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงนี้ รวมถึงการที่ผู้หญิงมีโอกาสเพิ่มขึ้นในด้านการศึกษาและการจ้างงาน และการเข้าถึงบริการคุมกำเนิดและอนามัยการเจริญพันธุ์ที่ดีขึ้น

แม้ว่าการเปลี่ยนแปลงนี้ ในแง่หนึ่งมันสะท้อนภาพด้านบวก เพราะมันเกิดขึ้นจากการพัฒนาทางสังคมและเศรษฐกิจ แต่ก็นำมาซึ่งผลกระทบในหลายด้าน และที่น่ากังวล คือ การพัฒนาเหล่านี้ก็ยังไม่เกิดขึ้นในประเทศ/ดินแดนที่ยากจน ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการพัฒนา แต่พวกเขาไม่มีทรัพยากรเพียงพอที่จะพัฒนาได้เอง

ดร.เจนนิเฟอร์ แดบส์ สคูบบา (Dr.Jennifer Dabbs Sciubba) นักประชากรศาสตร์ และผู้เขียนหนังสือ “8 Billion and Counting: How Sex, Death, and Migration Shape Our World” ซึ่งไม่ได้เกี่ยวข้องกับงานวิจัยชิ้นใหม่นี้วิเคราะห์ว่า สิ่งที่โลกเรากำลังประสบอยู่ในขณะนี้และประสบมาเป็นเวลาหลายทศวรรษแล้ว เป็นสิ่งที่เราไม่เคยเห็นมาก่อนในประวัติศาสตร์มนุษยชาติ การที่ผู้คนเลือกที่จะมีครอบครัวขนาดเล็ก ๆ เป็นการเปลี่ยนแปลงขนาดใหญ่ที่เกิดขึ้นในหลายชาติ-หลายวัฒนธรรม

ดร.สคูบบากล่าวว่า ไม่ต้องคำนึงถึงว่าประชากรโลกจะสูงสุดในปีไหน แต่ที่แน่ ๆ ประชากรโลกจะเริ่มลดลงในอีกไม่กี่ปีข้างหน้านี้ ซึ่งความเปลี่ยนแปลงนี้มันจะมาพร้อมผลกระทบอย่างมาก ทั้งทางภูมิรัฐศาสตร์ ทางเศรษฐกิจ และทางสังคม

นักวิเคราะห์มองว่า การเปลี่ยนแปลงในการกระจายของการเกิดจะสร้าง “โลกที่ถูกแบ่งแยกทางประชากรศาสตร์” ซึ่งประเทศที่มีรายได้สูงต้องเผชิญกับผลที่ตามมาของประชากรสูงวัยและจำนวนแรงงานที่ลดลง ในขณะที่ภูมิภาคที่มีรายได้น้อยยังคงมีอัตราการเกิดที่สูง ซึ่งทำให้มีความตึงเครียดทางทรัพยากร

ดร.เทเรซา คาสโตร มาร์ติน (Dr. Teresa Castro Martín) ศาสตราจารย์จากสถาบันเศรษฐศาสตร์ ภูมิศาสตร์ และประชากรศาสตร์ ของสภาวิจัยแห่งชาติสเปน ซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับงานวิจัยใหม่นี้มองว่า การเปลี่ยนแปลงในการกระจายตัวของการเกิดจะสร้าง “โลกที่ถูกแบ่งแยกทางประชากรศาสตร์” ซึ่งประเทศที่มีรายได้สูงต้องเผชิญกับผลที่ตามมาจากปัญหาประชากรสูงวัยและจำนวนแรงงานที่ลดลง ในขณะที่ภูมิภาคที่มีรายได้น้อยยังคงมีอัตราการเกิดที่สูง ซึ่งทำให้มีความตึงเครียดทางทรัพยากร