สคบ. ประกาศใช้กฎหมายควบคุมสัญญาเช่าหอพัก ฉบับใหม่ พ.ศ. 2568 มีผลทั่วประเทศ 4 กันยายน 2568 ป้องกันเอาเปรียบผู้เช่า
สภาองค์กรของผู้บริโภครายงานว่า สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ได้ประกาศใช้ “ประกาศคณะกรรมการว่าด้วยสัญญา เรื่อง การให้เช่าอาคารเพื่ออยู่อาศัยเป็นธุรกิจที่ควบคุมสัญญา พ.ศ. 2568” ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 4 กันยายน 2568 เพื่อป้องกันการเอาเปรียบผู้เช่า และสร้างมาตรฐานสัญญาเดียวกันทั่วประเทศ
นายพรพรหม โอกุชิ ผู้ช่วยเลขานุการคณะอนุกรรมการด้านอสังหาริมทรัพย์และที่อยู่อาศัย กล่าวเรียกร้องให้ภาครัฐดำเนินการเชิงรุกมากขึ้น โดยเสนอให้เผยแพร่ แบบสัญญามาตรฐานฉบับย่อ ผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ เพื่อให้ผู้บริโภคสามารถตรวจสอบสิทธิได้ด้วยตนเองก่อนเซ็นสัญญาเช่า
“ทุกวันนี้มีประกาศคุมสัญญาแล้ว แต่ผู้เช่าหลายคนยังไม่รู้ว่าตนมีสิทธิอะไรบ้าง ผู้ประกอบการบางรายใช้ช่องว่างกฎหมายสร้างภาระให้ผู้บริโภค รัฐจึงควรจัดทำคู่มือเช็กสิทธิหอพักและเผยแพร่สัญญามาตรฐานผ่านเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชั่นของภาครัฐ” นายพรพรหมกล่าว
สรุปสาระสำคัญของประกาศควบคุมสัญญาเช่าหอพัก พ.ศ. 2568
1.ห้ามเรียกเก็บค่าน้ำ ค่าไฟเกินอัตราที่หน่วยงานรัฐกำหนด ต้องระบุสูตรคำนวณอย่างชัดเจนในสัญญา และใช้ “สูตรคำนวณมาตรฐาน” ที่ สคบ. จัดทำให้ใช้ทั่วประเทศ
2.ห้ามเรียกเก็บเงินประกันหรือค่าเช่าล่วงหน้าเกิน 3 เดือน
3.ข้อความใดในสัญญาที่ขัดต่อประกาศนี้ ถือว่าไม่มีผลทางกฎหมาย แม้ผู้เช่าจะลงนามยินยอมก็ตาม
4.ครอบคลุมทั้งสัญญาเช่าแบบกระดาษและแบบอิเล็กทรอนิกส์ (ออนไลน์)
สคบ. เตรียมเผยแพร่ แบบสัญญามาตรฐานหอพัก ดาวน์โหลดได้ผ่านเว็บไซต์
สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) เตรียมเผยแพร่ แบบสัญญามาตรฐานหอพัก ให้ประชาชนดาวน์โหลดได้ผ่านเว็บไซต์ และจัดเจ้าหน้าที่ประจำจังหวัดให้คำปรึกษาเรื่องสัญญาเช่า โดยตั้งเป้าให้ หอพักทั่วประเทศต้องใช้สัญญารูปแบบเดียวกันภายในปี 2569
นอกจากนี้ สภาองค์กรของผู้บริโภคได้เสนอแนวทางการคำนวณค่าสาธารณูปโภคให้ สคบ. เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2568 เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายเป็นธรรมทั้งต่อผู้เช่าและผู้ประกอบการ ซึ่งสอดคล้องกับผลการหารือที่จัดขึ้นเมื่อวันที่ 24 และ 28 ตุลาคมที่ผ่านมา
3 ขั้นตอนที่ผู้เช่าหอพักควรรู้ เพื่อป้องกันการถูกเอาเปรียบ
1.ตรวจสอบสัญญาเช่า ต้องมีการระบุอัตราค่าน้ำ-ค่าไฟและวิธีคำนวณที่ชัดเจน
2.เก็บหลักฐานการชำระเงิน ทั้งใบเสร็จและรูปมิเตอร์ เพื่อใช้ยืนยันหากถูกเรียกเก็บเกินจริง
3.ร้องเรียนทันที หากพบสัญญาไม่เป็นธรรม หรือเรียกเก็บเกินราคา สามารถร้องเรียนผ่านเว็บไซต์ของสภาองค์กรของผู้บริโภค หรือโทร.สายด่วน 1502
ปัญหาหอพักเก็บค่าไฟ-ค่าน้ำเกินจริง ยังเป็นปัญหาใหญ่ของผู้เช่า
ข้อมูลจากสภาองค์กรของผู้บริโภคระบุว่า ระหว่างเดือนตุลาคม 2565-มิถุนายน 2567 มีเรื่องร้องเรียนด้านอสังหาริมทรัพย์และที่อยู่อาศัยรวม 138 กรณี (12.63%) โดยมากกว่าครึ่งเป็นปัญหาหอพักหรือห้องเช่าที่เรียกเก็บค่าน้ำ-ค่าไฟแพงเกินจริง ซึ่งผู้เช่าส่วนใหญ่เป็นนักเรียน-นักศึกษา 88.9% กลุ่มรายได้น้อยที่มักไม่มีอำนาจต่อรองในตลาดเช่าที่อยู่อาศัย
สถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่า ความไม่เป็นธรรมในระบบการเช่าที่พักยังคงเป็นปัญหาสำคัญในเมืองใหญ่ สคบ. จึงเร่งผลักดันประกาศฉบับนี้ เพื่อสร้างความสมดุลระหว่างผู้เช่าและผู้ประกอบการ
