เลนส์แว่นที่ ‘มาครง’ ใช้ ประกาศล้มละลาย ปิดฉาก 70 ปี
แว่นตาที่ประธานาธิบดีฝรั่งเศสใส่ได้ประกาศล้มละลายแล้ว
เมื่อเร็ว ๆ นี้ศาลพาณิชย์ของฝรั่งเศสตัดสินใจไม่ยอมรับแผนการฟื้นฟูกิจการของบริษัท Dalloz Creations และประกาศให้บริษัทเข้าสู่กระบวนการชำระบัญชี (ปิดกิจการ) ส่งผลให้ทรัพย์สินของบริษัททั้งหมดถูกนำออกประมูลออนไลน์ และพนักงานทั้ง 29 คนต้องตกงาน
เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นหลังจากที่ภาพของประธานาธิบดีเอ็มมานูเอล มาครง สวมแว่นตาที่เป็นเลนส์ของบริษัทนี้ จนกลายเป็นไวรัลไปทั่วโลกได้ประมาณ 1 ปี
Dalloz Creations เป็นโรงงานเก่าแก่ของฝรั่งเศส ก่อตั้งขึ้นตั้งแต่ปี 1957 และเชี่ยวชาญด้านการผลิตเลนส์แว่นตากันแดดระดับไฮเอนด์มานานเกือบ 70 ปี
แต่สุดท้ายก็ไม่สามารถประคองตัวอยู่จนถึงวันที่กระแสความนิยมในโลกออนไลน์ถล่มยอดสั่งซื้อจริงได้
การล้มละลายของบริษัทนี้เป็นเพราะแรงกดดันที่อุตสาหกรรมการผลิตดั้งเดิมของฝรั่งเศสเผชิญกับยุคย้ายฐานถูกย้ายไปที่อื่น
เป็นอีกบทเรียนยังตอกและย้ำให้จำว่า “ชื่อเสียงบนโลกออนไลน์” กับ “การอยู่รอดจริง” เป็นคนละเรื่องกัน
มีประธานาธิบดีเป็นพรีเซ็นเตอร์ก็ไม่ช่วย
แม้จะได้รับความสนใจจากประธานาธิบดี แต่ก็ไม่สามารถช่วยบริษัทให้รอดพ้นจากสถานการณ์นี้ได้
ย้อนไปเมื่อเดือนมกราคมปีนี้ ประธานาธิบดีมาครงต้องสวมแว่นกันแดดออกงานตลอดสองสัปดาห์เนื่องจากมีอาการเลือดออกในตา
เป็นแว่นทรงนักบิน ที่ใส่ในการประชุมดาวอส หรือการพบปะทางการทูต กลายเป็นประเด็นที่สื่อต่างชาติให้ความสนใจ โดนัลด์ ทรัมป์ ถึงขั้นนำไปล้อเลียนว่าเหมือนตัวละครในหนังเรื่อง Top Gun
ชาวฝรั่งเศสเองก็นำภาพมาเทียบกับโปสเตอร์หนังจนเป็นกระแสใหญ่โต
สื่อต่างชาติพากันสืบจนพบว่า กรอบแว่นทำโดยผู้ผลิตชื่อ Henry Julien และเลนส์มาจากบริษัทเล็ก ๆ ในเมือง Saint-Claude ชื่อ Dalloz Creations
หลังจากข่าวนี้แพร่ออกไป Henry Julien กระแสดี มีออร์เดอร์เข้ามามากมาย
แต่สำหรับ Dalloz Creations แม้จะได้รับโอกาสให้เป็นที่รู้จักไปทั่วโลก แต่ความภูมิใจก็อยู่ได้ไม่นาน สุดท้ายศาลก็สั่งปิดกิจการโดยที่การเป็นที่รู้จักชั่วข้ามคืนไม่ได้เปลี่ยนสถานะทางการเงินของบริษัทเลย
เรื่องราวของ Dalloz Creations นับเป็นโศกนาฏกรรมทางธุรกิจของฝรั่งเศสที่น่าเศร้า บริษัทเปรียบเสมือนตัวแทนของงานฝีมือที่สั่งสมมาเกือบ 70 ปีในเมือง Saint-Claude ซึ่งเคยเป็นเมืองหัวหอกของการผลิตแว่นตา
ความเป็นมาของเมือง
เมือง Saint-Claude ตั้งอยู่ในเขตเทือกเขา Jura ไม่ได้เป็นเมืองใหญ่ แต่มีชื่อเสียงในฐานะแหล่งผลิตแว่นตาที่ใหญ่ที่สุดในฝรั่งเศสเกือบ 200 ปี
ช่างฝีมือที่นั่นเคยผลิตทุกชิ้นส่วนของแว่นตาด้วยมือจนได้รับฉายาว่า
“เมืองหลวงแห่งแว่นตาของฝรั่งเศส”
ซึ่งบริษัท Dalloz Creations ก็เกิดขึ้นในช่วงที่อุตสาหกรรมนี้รุ่งเรืองที่สุดในปี 1957
แต่เมื่อเวลาผ่านไป ตั้งแต่ช่วงปี 1990 เป็นต้นมา ฐานการผลิตหลักของบริษัทต้องย้ายไปอยู่ในเอเชีย โดยเฉพาะที่เมืองตานหยาง ประเทศจีน ที่ปัจจุบันผลิตแว่นตาและเลนส์เป็นสัดส่วนมหาศาลของโลก
ในขณะเดียวกันยักษ์ด้านเลนส์ระดับโลกอย่าง Essilor หรือ Carl Zeiss ก็เติบโตขึ้นจากการควบรวมกิจการ ทำให้ผู้ผลิตรายเล็กในฝรั่งเศสที่มีอำนาจต่อรองน้อยอยู่แล้วยิ่งลำบากขึ้น จนผู้เชี่ยวชาญในวงการถึงกับกล่าวว่า
“ปัจจุบันแทบไม่มีช่างผลิตแว่นตามืออาชีพเหลืออยู่ในฝรั่งเศสแล้ว”
Dalloz Creations พยายามเน้นผลิตเลนส์ระดับไฮเอนด์ด้วยคุณภาพและงานฝีมือ แทนการแข่งด้านราคา มองจากทฤษฎีถือว่ามาถูกทางสำหรับกลุ่มลูกค้าเฉพาะกลุ่ม
แต่เนื่องจากลูกค้ามีจำนวนจำกัด ความต้องการของลูกค้ารายใหญ่ก็เปลี่ยนแปลงไป บริษัทจึงกระทบหนักทันที เพราะบริษัทเล็ก ๆ ที่มีพนักงานเพียง 29 คนไม่มีเงินสำรองมากพอที่จะรับมือกับความผันผวนได้
ผลประกอบการในช่วงปี 2023-2025 ของบริษัทลดลงเกือบครึ่งหนึ่ง ไม่ใช่เพราะวิกฤตที่เกิดฉับพลัน แต่เป็นเพราะการค่อย ๆ ตายไปอย่างช้า ๆ จากตลาดที่หดตัว การแข่งขันที่สูงขึ้น แต่ต้นทุนเท่าเดิม
อนาคตธุรกิจแว่นตา
แม้ความต้องการแว่นกันแดดทั่วโลกจะมีอยู่ไม่น้อย ทั้งจากการทำกิจกรรมกลางแจ้ง ความใส่ใจสุขภาพตา และกระแสแฟชั่น
แต่สิ่งที่เปลี่ยนไปคือ “วิธีการแข่งขัน” และ “การกระจายมูลค่า”
การปิดตัวของ Dalloz Creations จึงเป็นเหมือนการจบยุคเก่า แต่ในขณะเดียวกันก็เปิดโอกาสใหม่ ๆ ด้วย
- ผู้บริโภครุ่นใหม่มองหาผลิตภัณฑ์ที่มี “เรื่องราว” มีแหล่งกำเนิดที่จับต้องได้ ไม่ใช่แค่ของที่ผลิตจากโรงงานจำนวนมาก
แบรนด์ในยุโรปจึงเริ่มโปรโมตสถานที่ผลิตและงานฝีมือให้เป็นจุดขาย เหมือนกับไวน์แชมเปญหรือเบียร์จากมิวนิก ซึ่งอาจทำให้เมือง Saint-Claude กลับมาสร้างมูลค่าได้อีกครั้ง - การแข่งขันเรื่องเลนส์ฟังก์ชั่นต่าง ๆ เช่น เลนส์เปลี่ยนสี หรือเลนส์ตัดแสงสีฟ้า กลายเป็นเรื่องปกติไปแล้ว
แต่ที่น่าจับตามองคือ แว่นตาอัจฉริยะ (Smart Glasses) อย่างเช่นรุ่นของ Meta ที่ขายดีเกินคาด พิสูจน์ให้เห็นว่าผู้บริโภคยอมจ่ายเงินให้แว่นตาที่ “ใช้งานได้จริง ๆ” ในอนาคต
แว่นตาจะไม่ใช่แค่ของประดับแฟชั่น แต่จะเป็นอุปกรณ์อัจฉริยะที่ช่วยเรื่องสุขภาพและการสื่อสาร
