การแก้ไขปัญหาหมอกควัน 9 จังหวัดภาคเหนือ 7 เมษายน 2562
การดำเนินงานแก้ไขปัญหาหมอกควัน 9 จังหวัดภาคเหนือ ณ วันที่ 7 เมษายน 2562
๑. สถานการณ์ฝุ่นละอองขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน (PM2.5) เฉลี่ย 24 ชั่วโมง ประจำวันอาทิตย์ที่ 7 เมษายน 2562 ณ เวลา 9.00 น. จากการตรวจวัด 17 พื้นที่ ใน 9 จังหวัดภาคเหนือ สรุปได้ดังนี้
– ค่า PM2.5 มีค่าอยู่ระหว่าง 47 – 123 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร (มคก./ลบ.ม.) (ค่ามาตรฐานเฉลี่ย 24 ชั่วโมง มีค่าไม่เกิน 50 มคก./ลบ.ม.) โดยพบค่าสูงสุดที่ ต.จองคำ อ.เมือง จ.แม่ฮ่องสอน และค่าต่ำสุดที่ ต.สบป้าด อ.แม่เมาะ จ.ลำปาง ต.บ้านดง อ.แม่เมาะ จ.ลำปาง และ ต.ในเวียง อ.เมือง จ.น่าน
– มีค่าลดลง 11 พื้นที่ เพิ่มขึ้น 3 พื้นที่ และไม่มีข้อมูล 3 พื้นที่ เมื่อเปรียบเทียบกับช่วงเวลาเดียวกันของเมื่อวาน
– คุณภาพอากาศมีค่าอยู่ในเกณฑ์ปานกลาง – มีผลกระทบต่อสุขภาพ โดยพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นสีส้ม 8 พื้นที่ (เริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพ) สีแดง 3 พื้นที่ (มีผลกระทบต่อสุขภาพ) และพื้นที่สีเหลือง 3 พื้นที่ (คุณภาพอากาศปานกลาง)
| ลำดับ | สถานี | ค่า PM2.5 (มคก./ลบ.ม.) | เปรียบเทียบค่า PM2.5
(6 และ 7 เม.ย. 62) |
||
| 5 เม.ย. | 6 เม.ย. | 7 เม.ย. | |||
| 1 | ต.เวียงคำ อ.เมือง จ.เชียงราย | 69 | 83 | 81 | ลดลง 2.4 % |
| 2 | ต.เวียงพางคำ อ.แม่สาย จ.เชียงราย | 104 | 136 | 118 | ลดลง 13.2 % |
| 3 | ต.ช้างเผือก อ.เมือง จ.เชียงใหม่ | 120 | 126 | N/A | – |
| 4 | ต.ศรีภูมิ อ.เมือง จ.เชียงใหม่ | 111 | 116 | 86 | ลดลง 25.9 % |
| 5 | ต.สุเทพ อ.เมือง จ.เชียงใหม่ | 83 | N/A | N/A | – |
| 6 | ต.ช่างเคิ่ง อ.แม่แจ่ม จ.เชียงใหม่ | 105 | 99 | 92 | ลดลง 7.1 % |
| 7 | ต.พระบาท อ.เมือง จ.ลำปาง | 82 | 82 | 68 | ลดลง 17.1 % |
| 8 | ต.สบป้าด อ.แม่เมาะ จ.ลำปาง | 47 | 51 | 47 | ลดลง 7.8 % |
| 9 | ต.บ้านดง อ.แม่เมาะ จ.ลำปาง | 74 | 67 | 47 | ลดลง 29.9 % |
| 10 | ต.แม่เมาะ อ.แม่เมาะ จ.ลำปาง | 71 | 62 | 52 | ลดลง 16.1 % |
| 11 | ต.บ้านกลาง อ.เมือง จ.ลำพูน | 104 | 98 | 68 | ลดลง 30.6 % |
| 12 | ต.จองคำ อ.เมือง จ.แม่ฮ่องสอน | 119 | 133 | 123 | ลดลง 7.5 % |
| 13 | ต.ในเวียง อ.เมือง จ.น่าน | 59 | 43 | 47 | เพิ่มขึ้น 9.3 % |
| 14 | ต.ห้วยโก๋น อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.น่าน | 92 | 61 | 73 | เพิ่มขึ้น 19.7 % |
| 15 | ต.นาจักร อ.เมือง จ.แพร่ | 65 | N/A | N/A | – |
| 16 | ต.บ้านต๋อม อ.เมือง จ.พะเยา | 98 | 70 | 57 | ลดลง 18.6 % |
| 17 | ต.แม่ปะ อ.แม่สอด จ.ตาก | 59 | 62 | 66 | เพิ่มขึ้น 6.5 % |
หมายเหตุ : N/A หมายถึง ไม่มีข้อมูลเนื่องจากเครื่องมือขัดข้อง
๒. สถานการณ์จุดความร้อน (Hotspot) ในวันที่ 6 เมษายน 2562 จากดาวเทียมระบบ MODIS ดังนี้
– จุดความร้อนรวมทั้ง 9 จังหวัดภาคเหนือ มีทั้งสิ้น 77 จุด โดยเพิ่มขึ้นจากวันที่ 5 เมษายน 2562 จำนวน 18 จุด หรือคิดเป็นเพิ่มขึ้น 30.5 %
– มีจำนวนมากสุดที่ จ.แม่ฮ่องสอน จำนวน 44 จุด
– สามารถแบ่งตามประเภทพื้นที่ได้ดังนี้
1) พื้นที่ป่าอนุรักษ์ 39 จุด
2) เขต สปก. 1 จุด
3) ป่าสงวนแห่งชาติ 35 จุด
4) ชุมชน และอื่นๆ 2 จุด
| ลำดับ | จังหวัด | จำนวนจุด Hotspot (จุด) | เปรียบเทียบจุด Hotspot
(5 และ 6 เม.ย. 62) |
||
| 4 เม.ย. | 5 เม.ย. | 6 เม.ย. | |||
| 1 | จ.เชียงราย | 10 | 5 | 10 | เพิ่มขึ้น 100.0 % |
| 2 | จ.เชียงใหม่ | 6 | 9 | 4 | ลดลง 55.6 % |
| 3 | จ.ลำปาง | 5 | 1 | 2 | เพิ่มขึ้น 100.0 % |
| 4 | จ.ลำพูน | 0 | 0 | 0 | เท่าเดิม |
| 5 | จ.แม่ฮ่องสอน | 28 | 38 | 44 | เพิ่มขึ้น 15.8 % |
| 6 | จ.น่าน | 1 | 0 | 1 | เพิ่มขึ้น * |
| 7 | จ.แพร่ | 0 | 0 | 3 | เพิ่มขึ้น * |
| 8 | จ.พะเยา | 3 | 4 | 3 | ลดลง 25.0 % |
| 9 | จ.ตาก | 3 | 2 | 10 | เพิ่มขึ้น 400.0 % |
| รวม | 56 | 59 | 77 | เพิ่มขึ้น 30.5 % | |
หมายเหตุ : ข้อมูลจุดความร้อนจากดาวเทียมระบบ MODIS
เพิ่มขึ้น * หมายถึง มีค่าเพิ่มขึ้น แต่คำนวณ % การเพิ่มขึ้นไม่ได้เนื่องจากฐานเป็นศูนย์
๓. สถานการณ์หมอกควันข้ามแดน โดยสำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) ( GISTDA) รายงานการปกคลุมของหมอกควันจากดาวเทียมระบบ MODIS ประจำวันที่ 6 เมษายน 2562 พบว่า มีกลุ่มหมอกควันปกคลุมบริเวณฝั่งตะวันตกของภาคเหนือ ได้แก่ จังหวัดแม่ฮ่องสอน และตาก และมีทิศทางลมพัดจากทิศตะวันตกและตะวันตกเฉียงเหนือเข้าสู่ประเทศไทย ดังนั้นนอกจากปัญหาการเผาในที่โล่งภายในประเทศไทยแล้ว จังหวัดดังกล่าวอาจได้รับผลกระทบจากหมอกควันข้ามแดนได้อีกด้วย
๓. การดำเนินงานแก้ไขปัญหาหมอกควันของ 9 จังหวัดภาคเหนือ
จังหวัดเชียงใหม่
– จังหวัดเชียงใหม่ จัดชุดเฉพาะกิจป้องกันยับยั้งหมอกควันและไฟป่า รวม 24 อำเภอ 91 ตำบล อบรมด้านความตระหนักรู้ในหมู่บ้าน พร้อมประชาสัมพันธ์เสียงตามสายให้ประชาชนงดเผาโดยเด็ดขาด พร้อมทั้งแจกหน้ากากอนามัยให้ประชาชนในหมู่บ้าน
– จังหวัดเชียงใหม่ ได้ระดมรถบรรทุกน้ำ จำนวน 81 คัน ฉีดพ่นละอองน้ำ สร้างความชุ่มชื้นในอากาศในพื้นที่นครเชียงใหม่ 23 เส้นทาง โดยให้อำเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นทั้ง 25 อำเภอ ทำการฉีดล้างถนน และฉีดพ่นละอองน้ำในอากาศอย่างต่อเนื่อง และสำนักงานป้องกันและบรรเทาสารภัยจังหวัดเชียงใหม่ร่วมกับศูนย์ ปภ.เขต 9 พิษณุโลก ทำการเพิ่มความชุ่มชื้นในอากาศบริเวณแยกรินคำ
– หน่วยปฏิบัติการฝนหลวงจังหวัดเชียงใหม่ ขึ้นบินปฏิบัติการทำฝนหลวง จำนวน 2 เที่ยว ทำให้เกิดฝนตกบริเวณพื้นที่อำเภออมก๋อย และอำเภอดอยเต่า
– ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ เชิญคณะกรรมการศูนย์บัญชาการเหตุการณ์แก้ไขปัญหาหมอกควันและไฟป่าจังหวัดเชียงใหม่ ประชุมทางไกลผ่านระบบ conference ร่วมติดตามผลการปฏิบัติงานร่วมกับนายอำเภอและกำนันในพื้นที่ซึ่งเกิดไฟป่าจำนวนมาก จากการลักลอบเผาป่า ล่าสัตว์ ตีผึ้ง และเผาเพื่อเตรียมพื้นที่ทำการเกษตร

จังหวัดแม่ฮ่องสอน
– เจ้าหน้าที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าลุ่มน้ำปาย โดยหน่วยพิทักษ์ป่าแม่นาเติง และหน่วยพิทักษ์ป่าแพมบก สนธิกำลังร่วมกับเจ้าหน้าที่สถานีควบคุมไฟป่าลุ่มน้ำปาย เจ้าหน้าที่ไฟป่าเขาค้อ จ.เพชรบูรณ์ กำนัน และผู้ใหญ่บ้าน คณะกรรมการหมู่บ้าน บ้านน้ำฮู หมู่ที่ 5 ตำบลเวียงใต้ อำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน ออกลาดตระเวนและดับไฟป่า บริเวณป่าห้วยน้ำอ้น/หนองกระทิง บ้านน้ำฮู หมู่ที่ 5 ตำบลเวียงใต้ อำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน พิกัด 47Q 0437379 E 2140436 N เริ่มดับไฟ เวลา 11.10 น. ดับไฟเสร็จเวลา 14.15 น. พบพื้นที่ป่าเบญจพรรณเสียหาย 20 ไร่ เจ้าหน้าที่เข้าร่วมปฏิบัติการ จำนวน 12 นาย คาดว่าสาเหตุเกิดจากการหาของป่า
– ชุดปฏิบัติการพิเศษควบคุมไฟป่า (เหยี่ยวไฟ) สจป.1 สาขาแม่ฮ่องสอน ร่วมกับหน่วยส่งเสริมการควบคุมไฟป่าแม่ฮ่องสอน ลาดตระเวนไฟ ท้องที่ตำบลปางหมู ตำบลหมอกจาแป่ และตำบลห้วยผา
– ศูนย์อำนวยการป้องกันและแก้ไขปัญหาไฟป่าและหมอกควันจังหวัดแม่ฮ่องสอน ร่วมประชุมวางแผนการใช้อากาศยาน ของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในพื้นที่จังหวัดแม่ฮ่องสอน เพื่อแก้ไขปัญหาไฟป่า
– ชุดดับไฟเคลื่อนที่เร็วของหน่วยส่งเสริมการควบคุมไฟป่าแม่ลาน้อย ออกตรวจลาดตระเวนภายในเขตพื้นที่รับผิดชอบท้องที่ ต.แม่ลาน้อย ต.แม่ลาหลวง ต.สันติคีรี อ.แม่ลาน้อย จ.แม่ฮ่องสอน และเส้นทางลำลองภายในเขตป่าสงวนแห่งชาติป่าแม่ยวมฝั่งซ้าย
จังหวัดน่าน
หน่วยงาน อปท. ในพื้นที่อำเภอท่าวังผา อำเภอภูเพียง อำเภอทุ่งข้าง อำเภอปัว อำเภอเฉลิมพระเกียรติ อำเภอบ่อเกลือ และอำเภอเชียงกลาง จังหวัดน่าน ได้ดำเนินการฉีดน้ำเพื่อสร้างความชุ่มชื้นและลดปัญหามลพิษหมอกควันในอากาศอันเนื่องจากไฟป่าและหมอกควัน
จังหวัดตาก
ศูนย์บัญชาการหมอกควันและไฟป่าอำเภอแม่สอด ดำเนินการจัดรถดับเพลิงทำการฉีดพ่นละอองน้ำและล้างถนน เพื่อลดปริมาณฝุ่นละอองและเพิ่มความชื้นในอากาศในพื้นที่อำเภอแม่สอด โดยได้รับการสนับสนุนจาก หน่วยเฉพาะกิจกรมทหารราบที่ 14 เทศบาลนครแม่สอด เทศบาลตำบลท่าสายลวด องค์การบริหารส่วนตำบลแม่ปะ และศูนย์ ปภ.เขต 9 พิษณุโลก
สำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ 4 (ตาก) โดยหน่วยส่งเสริมการควบคุมไฟป่าแม่สอด เข้าร่วมประชุม War Room ศูนย์บัญชาการเหตุการณ์ป้องกันแก้ไขปัญหาไฟป่าหมอกควันอำเภอแม่สอด โดยศูนย์อำเภอแม่สอดได้ร่วมกันวิเคราะห์ วางแผน มอบหมายภารกิจเข้าดับไฟ และพิสูจน์ทราบตามจุด Hotspot NPP ของดาวเทียม Suomi ระบบ VIIRS ที่เกิดขึ้นในท้องที่อำเภอแม่สอด โดยให้หน่วยงานพื้นที่รับผิดชอบเข้าตรวจพิสูจน์ทราบและรายงานศูนย์บัญชาการฯ อำเภอแม่สอด เพื่อรายงานศูนย์บัญชาการฯ จังหวัดต่อไป
นายสุพจน์ ภู่รัตนโอภา ผู้อำนวยการสำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ 4 ได้ตรวจเยี่ยมและให้กำลังใจแก่ ผู้ประสบเหตุ เจ้าหน้าที่หน่วยป้องกันรักษาป่าที่ ตก.10 (ท้องฟ้า) และเจ้าหน้าที่ชุดทหาร มทบ.310 ที่มาปฏิบัติงานควบคุมไฟป่าในท้องที่ อ.บ้านตาก จ.ตาก พร้อมกำชับให้เจ้าหน้าที่ทุกนายปฏิบัติงานด้วยความปลอดภัย
จังหวัดลำปาง
– นายยรรยง กุนาคำ นายอำเภอเถิน มอบหมายให้ชุดลาดตระเวนไฟป่า ปฏิบัติงานในพื้นที่ตำบลแม่ถอด อำเภอแม่วะ ตำบลแม่ปะ ตำบลนาโป่ง จำนวน 80 นาย เข้าลาดตระเวนพื้นที่เสี่ยงต่อการเกิดไฟป่า ตามข้อสั่งการของนายกรัฐมนตรีในการแก้ไขปัญหาไฟป่าและหมอกควัน ผลการปฏิบัติเป็นไปด้วยความเรียบร้อย
– นางสุรีย์ มาปลูก นายอำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง ในฐานะผู้อำนวยการศูนย์ปฏิบัติการป้องกันและแก้ไขปัญหาหมอกควันและไฟป่าอำเภอแม่ทะ สั่งการให้ชุดปฏิบัติการพิเศษ ป้องกันและแก้ไขปัญหาหมอกควันและไฟป่าในพื้นที่ลาดตระเวน เฝ้าระวัง และปราบปรามในพื้นที่เสี่ยงของแต่ละตำบลที่จะเกิดไฟป่า ได้แก่ ต.หัวเสือ ต.วังเงิน ซึ่งไม่พบไฟป่าในพื้นที่ ทั้งนี้ ต.สันดอนแก้ว ตรวจสอบพบจุดความร้อน 4 จุด
จังหวัดพะเยา
จังหวัดพะเยาร่วมกับส่วนราชการ หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ทำการฉีดพ่นละอองน้ำและล้างถนน เพื่อลดปริมาณฝุ่นละอองและเพิ่มความชื้นในอากาศ
จังหวัดลำพูน
เหตุไฟไหม้พื้นที่ป่าอนุรักษ์ บ.ห้วยโทก ต.ป่าพลู อ.บ้านโฮ่ง นายอำเภอบ้านโฮ่ง สามารถควบคุมเพลิงได้แล้ว เมื่อเวลา 20.00 น. ทั้งนี้ ได้มีการเฝ้าระวังและตรวจสอบพื้นที่อย่างต่อเนื่อง
จังหวัดแพร่
– สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย จังหวัดแพร่ ได้ปฏิบัติการฉีดพ่นละอองน้ำเพื่อลดปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก และเพิ่มความชื้นในอากาศ ซึ่งดำเนินการทั้งกลางวัน และกลางคืน ตามแผนปฏิบัติการครอบคลุมพื้นที่ 8 อำเภอ รวม 84 อปท.
– สำนักจัดการทรัพยากรณ์ป่าไม้ ที่ 3 สาขาแพร่ ได้สนธิกำลัง ชป.อ.ลอง ม.พัน 12 เครือข่ายควบคุมไฟป่า กำนัน ต.แม่ปาน ควบคุมไฟป่าที่บ้านแม่ปานนอก ต.แม่ปาน อ.ลอง พบพื้นที่เสียหายประมาณ 40 ไร่ สาเหตุจากการหาของป่าและล่าสัตว์
– สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ ที่ 13 รายงานว่า สถานีควบคุมไฟป่าแม่ยม อุทยานแห่งชาติแม่ยม ได้ตรวจลาดตระเวนเฝ้าระวังไฟป่า โดยไม่พบการกระทำผิดและไม่พบไฟป่า
จังหวัดเชียงราย
– มูลนิธิป่อเต็กตึ๊ง มอบหน้ากากอนามัย N95 แก่ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย จำนวน 1,000 ชิ้น โดย จ.เชียงราย ได้แจกหน้ากากให้แก่ประชาชนในหลายอำเภอ รวมทั้งสิ้น 9,000 ชิ้น
– เกิดเหตุไฟไหม้เป็นบริเวณกว้าง บริเวณประเทศเมียนมา ระหว่าง จ.ท่าขี้เหล็ก และ จ.เมืองสาด ตรงข้าม อ.แม่สาย จ.เชียงราย โดยไฟที่ลุกไหม้อยู่ห่างจากฐานปฏิบัติการดอยช้างมูบของกองกำลังผาเมืองแนวชายแดน ต.โป่งงาม อ.แม่สาย ประมาณ 1 กิโลเมตร ลุกไหม้ป่าและพื้นที่ทางการเกษตรในฝั่งประเทศเพื่อนบ้านเป็นบริเวณกว้างและมีแนวป่าที่เชื่อมต่อมายังฝั่งไทยได้โดยมีถนนเลียบชายแดน ทำให้เจ้าหน้าที่ทหารและชุดปฏิบัติการดับไฟป่าได้เฝ้าระวังและเตรียมความพร้อมหากลุกลามเข้าฝั่งไทย
– เกิดเหตุไฟไหม้ลุกลามป่าบริเวณบางปงถุน จ.ท่าขี้เหล็ก ตรงกันข้าม ต.เวียงพางคำ อ.แม่สาย ซึ่งเป็นชุมชนหนาแน่นและตลาดชายแดนโดยมีเนื้อที่ลุกลามประมาณ 40 ไร่ และโหมลุกไหม้อย่างหนักทำให้เจ้าหน้าที่ต้องระดมกำลังกันเตรียมพร้อมโดยทางเทศบาลตำบลแม่สาย ได้ระดมรถดับเพลิงไว้คอยหากมีการลุกลามข้ามฝั่งมาด้วย กระทั่งไฟได้ลามข้ามฝั่งมาจริงเจ้าหน้าที่จึงช่วยกันดับไฟอย่างหนักจนควบคุมเพลิงเอาไว้ได้ก่อนที่ข้ามมายังชุมชนฝั่งไทย
– กองทัพภาคที่ 3 โดย บก.ควบคุมไฟป่า มณฑลทหารบกที่ 37 กองกำลังรักษาความสงบเรียบร้อย (กกล.รส.) จ.เชียงราย ได้ระดมกำลังทหารร่วมกับชุดปฏิบัติการดับไฟป่าพื้นที่ ต.แม่เจดีย์ อ.เวียงป่าเป้า นำโดย นายอนันต์ สมุทรารินทร์ นายอำเภอเวียงป่าเป้า เข้าดับไฟบริเวณอุทยานแห่งชาติขุนแจ ซึ่งลุกไหม้ติดต่อกันมาแล้วหลายวัน ล่าสุดทางกองทัพภาคที่ 3 ได้จัดเครื่องเฮลิคอปเตอร์ MI-17 นำน้ำเข้าไปโปรยจุดไฟไหม้ในป่าพื้นที่อุทยานเขต ต.แม่เจดีย์ใหม่ และ ต.แม่เจดีย์ กว่า 6 เที่ยว โดยโปรยน้ำลงไปแล้วไม่ต่ำกว่า 3,500 ลิตร ทำให้สถานการณ์การเกิดไฟไหม้ป่าบริเวณดังกล่าวเบาบางลง ในส่วนของพื้นที่ อ.พาน นางภัทรวดี ปัญญาบุญนายอำเภอพาน ระดมเจ้าหน้าที่ร่วมดับไฟป่า ณ อ่างห้วยผาตูบ หมู่ 8 ต.ทานตะวัน อ.เวียงแก่น นายสุจิต สุชาติ นายอำเภอเวียงแก่น ยังคงจัดเจ้าหน้าที่ลาดตระเวนดูแลไฟป่าเขตชายแดนไทย-สปป.ลาว พื้นที่ ต.ปอ หลังเกิดไฟไหม้แล้วหลายครั้งและมักเกิดขึ้นซ้ำเพราะลมพัดแรงทำให้ไฟที่ดับไม่สนิทปะทุขึ้นมาอีก ฯลฯ

