ปัญหาประเทศเพื่อนบ้านฉุดค้าชายแดนปี’66 หด 2.6% ค้าผ่านแดนจีนโตสวนทาง 44%
กรมการค้าต่างประเทศ เผยการค้าชายแดนและผ่านแดนปี 2566 มูลค่า 1,742,808 ล้านบาท ลดลง 2.6% สาเหตุจากเศรษฐกิจ สปป.ลาว ชะลอตัว เมียนมาสู้รบ และกัมพูชา กำลังบริโภคยังไม่ฟื้นตัวดี แต่ยอดการค้าผ่านแดนไปจีนพุ่งกระฉูดถึง 44.09%
วันที่ 29 มกราคม 2567 นายรณรงค์ พูลพิพัฒน์ อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ เปิดเผยว่า การค้าชายแดนและการค้าผ่านแดน เดือนธันวาคม 2566 มีมูลค่า 142,567 ล้านบาท ลดลง 1.77% แบ่งเป็นการส่งออกมูลค่า 80,929 ล้านบาท ลดลง 5.37% และการนำเข้ามูลค่า 61,638 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 3.39% โดยไทยได้ดุลการค้า มูลค่า 19,292 ล้านบาท
ทั้งนี้ หากแยกเป็นการค้าชายแดนกับ 4 ประเทศ มาเลเซีย สปป.ลาว กัมพูชา และเมียนมา มีมูลค่า 74,573 ล้านบาท ลดลง 7.83% แยกเป็นการส่งออกมูลค่า 45,603 ล้านบาท ลดลง 7.88% และนำเข้า มูลค่า 28,970 ล้านบาท ลดลง 7.74% ได้ดุลการค้า 16,634 ล้านบาท ส่วนการค้าผ่านแดนไปประเทศที่ 3 จีน สิงคโปร์ เวียดนาม และประเทศอื่น ๆ มีมูลค่า 67,994 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 5.86% แบ่งเป็นการส่งออกมูลค่า 35,326 ล้านบาท ลดลง 1.92% และนำเข้ามูลค่า 32,668 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 15.79% ได้ดุลการค้า 2,658 ล้านบาท
ค้าชายแดน-ผ่านแดน 2566
ส่วนยอดรวมการค้าชายแดนและผ่านแดนทั้งปี 2566 (ม.ค.-ธ.ค.) มีมูลค่า 1,742,808 ล้านบาท ลดลง 2.6% แบ่งเป็นการส่งออกมูลค่า 980,729 ล้านบาท ลดลง 4.6% ซึ่งเป็นไปทิศทางเดียวกันกับการส่งออกภาพรวม ที่ขยายตัวลดลง และการนำเข้ามูลค่า 762,079 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 0.2% โดยไทยได้ดุลการค้า 218,650 ล้านบาท
ทั้งนี้ เมื่อแยกเป็นการค้าชายแดนกับ 4 ประเทศ ทั้งปี พบว่า มีมูลค่าการค้ารวม 929,730 ล้านบาท ลดลง 12.06% แบ่งเป็นการส่งออก 580,100 ล้านบาท ลดลง 10.38% การนำเข้า 349,630 ล้านบาท ลดลง 14.72% ได้ดุลการค้า 230,471 ล้านบาท โดยมาเลเซียเป็นประเทศคู่ค้าชายแดนอันดับ 1 ของไทย มีมูลค่าการค้ารวม 287,155 ล้านบาท ลด 14.57% รองลงมา ได้แก่ สปป.ลาว 260,512 ล้านบาท เพิ่ม 0.18% เมียนมา 220,327 ล้านบาท ลด 16.46% และกัมพูชา 161,736 ล้านบาท ลด 18.05%
โดยสินค้าส่งออกชายแดนสำคัญในปี 2566 ได้แก่ น้ำมันดีเซล 40,143 ล้านบาท น้ำมันสำเร็จรูปอื่น ๆ 19,672 ล้านบาท และเครื่องคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์ อื่น ๆ 15,120 ล้านบาท และด่านศุลกากรที่มีมูลค่าการค้าชายแดนสูงสุด ได้แก่ ด่านศุลกากรสะเดา 226,254 ล้านบาท รองลงมาด่านศุลกากรแม่สอด และด่านศุลกากรอรัญประเทศ มีมูลค่าการค้า 106,835 ล้านบาท และ 97,185 ล้านบาท ตามลำดับ
ด้านการค้าผ่านแดนไปประเทศที่ 3 ทั้งปี 2566 มีมูลค่า 813,078 ล้านบาท เพิ่ม 11.22% แยกเป็นการส่งออก 400,629 ล้านบาท เพิ่ม 5.3% และการนำเข้า 412,449 ล้านบาท เพิ่ม 17.7% โดยจีนเป็นคู่ค้าผ่านแดนอันดับ 1 ในปี 2566 มีมูลค่าการค้า 423,116 ล้านบาท เพิ่ม 44.09% รองลงมาสิงคโปร์ 106,676 ล้านบาท ลด 11.85% เวียดนาม 70,138 ล้านบาท ลด 13.15% และประเทศอื่น ๆ 213,147 ล้านบาท ลด 9.55%
โดยสินค้าส่งออกผ่านแดนสำคัญในปี 2566 ได้แก่ ทุเรียนสด 93,692 ล้านบาท ฮาร์ดดิสก์ไดรฟ์ 77,685 ล้านบาท และยางแท่ง TSNR 28,280 ล้านบาท และด่านศุลกากรที่มีมูลค่าการค้าผ่านแดนสูงสุด ได้แก่ ด่านศุลกากรมุกดาหาร 286,425 ล้านบาท ด่านศุลกากรสะเดา 207,944 ล้านบาท และด่านศุลกากรนครพนม 95,392 ล้านบาท
นายรณรงค์กล่าวว่า ภาพรวมการค้าชายแดนกับประเทศเพื่อนบ้านในปี 2566 ที่ชะลอตัว มาจากสถานการณ์ภายในประเทศที่เปราะบางของประเทศเพื่อนบ้าน โดย สปป.ลาว อัตราเงินเฟ้อสูงและค่าเงินกีบยังคงอ่อนค่าอย่างต่อเนื่อง สถานการณ์การสู้รบในเมียนมา ความต้องการบริโภคในประเทศของกัมพูชาที่ยังไม่ฟื้นตัวอย่างเต็มที่ แต่ด้านการค้าผ่านแดนของไทยกลับมาขยายตัวอีกครั้ง ทั้งมูลค่าการค้ารวมและการส่งออก
โดยเฉพาะการค้าผ่านแดนไปจีน ซึ่งคิดเป็นสัดส่วน 52% ของการค้าผ่านแดนของไทย โดยสินค้าส่งออกสำคัญที่ขยายตัวสูง เช่น ทุเรียนสด 93,664 ล้านบาท เพิ่ม 81.7% ฮาร์ดดิสก์ไดรฟ์ 26,975 ล้านบาท เพิ่ม 41.8% และไม้แปรรูป 19,187 ล้านบาท เพิ่ม 49.9% โดยด่านศุลกากรสำคัญในการส่งออกทุเรียนสดไปจีน ได้แก่ ด่านศุลกากรมุกดาหาร นครพนม และเชียงของ ในขณะที่ ฮาร์ดดิสก์ไดรฟ์ ส่งออกผ่านด่านศุลกากรมุกดาหาร และไม้แปรรูป ส่งออกผ่านด่านศุลกากรสะเดา และปาดังเบซาร์
เดินหน้าดันการค้า 2567
ส่วนปี 2567 กรมจะเดินหน้าเร่งรัดการค้าชายแดนและผ่านแดนอย่างต่อเนื่อง ภายใต้ “ยุทธศาสตร์การส่งเสริมการค้าและการลงทุนชายแดนและผ่านแดน ปี 2567-2570” โดยจะเดินหน้าจัดตั้งศูนย์บริการค้าชายแดนแบบเบ็ดเสร็จจุดเดียว (One Stop Service : OSS) และการเชื่อมโยงเอกสารส่งออก-นำเข้าผ่านระบบ National Single Window (NSW) อย่างต่อเนื่อง เพื่ออำนวยความสะดวกด้านการค้าชายแดน ผ่านแดนแบบครบวงจร
ซึ่งในปี 2566 สามารถเปิดให้บริการศูนย์ OSS ได้แล้วใน 8 จังหวัด ได้แก่ เชียงราย ตาก ตราด สงขลา หนองคาย นครพนม มุกดาหาร และอุดรธานี และยังมีแผนที่จะเดินทางไปพบผู้บริหารระดับสูงของ สปป.ลาว เพื่อหารือแนวทางการแก้ไขปัญหาอุปสรรคการค้าชายแดนระหว่างไทยและ สปป.ลาว และประเทศอื่น ๆ รวมทั้งจัดกิจกรรมส่งเสริมการค้าชายแดนในรูปแบบต่าง ๆ
