“ศุภชัย” จี้กู้เงินยกเครื่องเกษตรฝ่าโควิด

“ศุภชัย” ชี้วิกฤตโควิดทุบสถิติสงครามโลกครั้งที่ 2 แล้ว แนะรัฐบาลเร่งกู้เพิ่ม กู้ภาคเกษตรไทยอ่วมหนัก เร่งแก้ด่วน 3 ข้อ รื้อ พ.ร.บ.คอนแทร็กต์ฟาร์มมิ่ง ดึงบล็อกเชนแปรรูปสินค้าเกษตรพรีเมี่ยม ชูเกษตรปลอดภัย

นายศุภชัย พานิชภักดิ์ อดีตผู้อำนวยการใหญ่องค์การการค้าโลก (WTO) และอดีตเลขาธิการการประชุมสหประชาชาติว่าด้วยการค้าและการพัฒนา (UNTAD) กล่าวว่า การระบาดของโควิดจะเป็นประวัติศาสตร์ของการเกิดวิกฤตที่จะเกิดขึ้นยาวนานที่สุดในโลกต่อเมื่อเทียบกับวิกฤตที่เกิดจากสงครามโลกครั้งที่ 2

สิ่งที่ทำได้ตอนนี้คือการป้องกัน แต่เมื่อโควิดผ่านพ้นไปจะเป็นโอกาสของไทยจากที่ทุกคนจะให้ความสำคัญกับอาหารปลอดภัยมากขึ้น อีกทั้งหลังจากเข้ารับตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐคนใหม่ นายโจ ไบเดน เริ่มกีดกันการค้า ด้วยการยกระดับคุณภาพก่อน

ไทยต้องเตรียมพร้อม เพราะที่ผ่านมาภาคเกษตรไทยยังมีประเด็นที่น่าห่วง 3 ด้าน คือ

1.การวิจัยพัฒนาภาคเกษตรยังน้อยมาก ซึ่งน่าแปลกใจ เหตุใดจึงมีการวิจัยน้อยมาก อาจติดขัดปัญหาข้อมูล งบประมาณ หรือไม่อย่างไร

2.เกษตรกรไม่สามารถเข้าถึงเทคโนโลยีได้ เนื่องจากต้นทุนสูง ไม่มีแรงจูงใจ รายได้ไปไม่ถึง ซึ่งการสัมมนา อบรมไม่สามารถตอบโจทย์ได้ตรงจุดกว่าการลงพื้นที่จริง ไม่ควรชี้วัดจากจำนวนสัมมนา เวียดนามปรับการพัฒนาโดยดึงภาคเอกชนร่วมกันพัฒนา

3.หน่วยงานขาดการพัฒนาข้อมูล โดย big data ยังไม่ครอบคลุม ซึ่งควรเชื่อมโยงจากหลายหน่วยงาน

ในส่วนของกระทรวงเกษตรฯต้องสนับสนุนการทำเกษตรพันธสัญญา หรือคอนแทร็กต์ฟาร์มมิ่ง โดยจะต้องปรับปรุงกฎหมายเพื่อให้ความเป็นธรรมกับเกษตร และเพื่อให้เกษตรกรเข้าถึงเทคโนโลยี นำบล็อกเชนมาปรับใช้ไม่ใช่เพียงการแก้ปัญหาเรื่องการเงิน

แต่ระบบจะสามารถบอกได้ว่าการปลูก ผลิต จัดเก็บ กระทั่งแหล่งที่มาตรวจสอบย้อนกลับได้ อย่างไรก็ตาม การปรับเทคโนโลยีจะทำให้ต้นทุนการผลิตสูงขึ้นตามไปด้วย ดังนั้นต้องปรับแผนการทำตลาดสินค้าเกษตรสู่ตลาดบน เพิ่มคุณภาพของสินค้าเพื่อดึงรายได้ในห่วงโซ่การผลิตให้ถึงมือเกษตรกรมากที่สุด

ส่วนงบประมาณในการสนับสนุนนั้น รัฐบาลมีโอกาสจะกู้เงินได้อีกมหาศาล เนื่องจากหนี้สาธารณะของไทยยังไม่ถึง 50% ของจีดีพี เมื่อเทียบประเทศที่เศรษฐกิจพอ ๆ กับไทย ปัจจุบันหนี้สาธารณะพุ่งเกิน 60% ไปแล้ว ดังนั้นเมื่อไทยจำเป็นต้องแก้ปัญหาเศรษฐกิจในประเทศ ช่วงที่เกิดภาวะโควิด-19 ระบาดนี้ก็ควรจะใช้โอกาสในการหางบประมาณเพื่อส่งเสริมภาคการเกษตรไปด้วย

ทั้งหมดนี้หากเดินไปตามฟังก์ชั่นภาคการเกษตร “เกษตรอินทรีย์เกษตรปลอดภัย จะเป็นเบอร์ 1” พร้อมทั้งหากอนาคตไทยจะเป็นครัวโลก ควรจะมุ่งสู่ตลาดสูง เราต้องมุ่งเน้นเกษตรคุณภาพ อ้อย ยางพารา จะเป็นนิชของตลาดได้ และพันธุกรรมพืชต่าง ๆ หากไม่มีการจดทะเบียนจะเสียโอกาส และเกษตรพันธสัญญา ต้องช่วยเกษตรกรด้านกฎหมายอย่างเท่าเทียม ให้มีอำนาจการต่อรอง ทั้งสหกรณ์และการรวมกลุ่มแปลงใหญ่

อีกประเด็นหนึ่งเป็นที่น่าสนใจว่าทางองค์การการค้าโลก (WTO) ระบุว่า ประเทศไทยยังเผชิญภาวะหิวโหยกว่า 9% เท่ากับว่าประชาชนเกือบ 6 ล้านคน ในประเทศที่ยังมีรายได้ต่ำและขาดแคลนอาหาร ดังนั้น รัฐบาลโดยกระทรวงเกษตรฯต้องตอบและชี้แจงให้ได้ว่าจริงหรือไม่ อย่างไร เนื่องจากประเด็นนี้จะเป็นดัชนีชี้วัดศักยภาพของไทยตามเป้าหมายเป็นศูนย์กลางอาหารของโลก

ซึ่งภาครัฐบาลต้องรอบคอบในการดำเนินนโยบายที่เกี่ยวข้องกับภาคเกษตร โดยเฉพาะพิจารณาการเข้าร่วมเจรจาหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจภาคพื้นแปซิฟิก (CPTPP) ที่ไทยต้องตัดสินใจในปี 2564 เพื่อไม่ให้ภาคการเกษตรของไทยเสียผลประโยชน์ เพราะความตกลงฉบับนี้เชื่อมกับการคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่ หรือยูพอฟ (UPOV) เกษตรกรจะไม่สามารถเก็บเมล็ดพันธุ์ไว้ใช้ต่อได้

ในกรณีที่อนุพันธุ์ของเมล็ดพันธุ์ใหม่เข้าไปแพร่กระจายกับพันธุ์พื้นเมืองของไทย จะส่งผลกระทบต่อภาคการเกษตรไทยอย่างมาก ผู้ที่เข้าไปเจรจาเรื่องนี้ต้องเห็นแก่ผลประโยชน์ของเกษตรกรไทยเป็นหลัก อะไรที่จำเป็นต้องแลกเปลี่ยน ต้องเก็บเกี่ยวแต้มต่อให้มากที่สุด รวมทั้ง
ตั้งงบประมาณเพื่อชดเชยเยียวยากับอุตสาหกรรมและกลุ่มเกษตรกรที่ได้รับผลกระทบ

“ผมปฏิเสธคำว่า นิวนอร์มอล เพราะโลกเราไม่ปกติอยู่แล้ว ไม่มีอะไรนอร์มอล ทั้งโลกร้อนและอื่น ๆ ต่อไปยิ่งไม่นอร์มอล จึงเห็นภาพการระบาดของโรคมากมาย ซึ่งสามารถเกิดขึ้นได้ และวันนี้วัคซีนที่ดีที่สุดคือใส่หน้ากาก แม้ว่าปัญหาภาคเกษตรจะติดกับดักแหล่งน้ำ ส่วนหนึ่งระบบบริหารจัดการน้ำเชื่อมโยงนานาชาติ หลายหน่วยงานหลากหลายมิติซึ่งเป็นเรื่องใหญ่ส่งผลให้ขาดเอกภาพ ทุกคนต้องร่วมมือกัน”