แรงงานลาว 2 แสนคนยึดไทย ? ทำงาน “โรงงาน-นวด” หนีพิษเศรษฐกิจ
สปป.ลาวกำลังประสบกับภาวะเศรษฐกิจตกต่ำอย่างรุนแรง รวมถึงความท้าทายเชิงโครงสร้าง และสภาพแวดล้อมภายนอกที่เลวร้ายลงเรื่อย ๆ ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจภายในประเทศ ซึ่งความท้าทายประการหนึ่งคือการรักษาเสถียรภาพของมูลค่าเงินกีบลาว และการจัดหาเงินตราต่างประเทศให้เพียงพอ นอกจากนั้นยังมีกระแสคนงานลาวเดินทางออกนอกประเทศเพื่อค้นหาโอกาสการจ้างงานในต่างประเทศ
ทั้งนี้จากรายงานของสำนักข่าว The Laotian Times ระบุว่า ขณะนี้ค่าแรงในประเทศลาวต่ำมาก จึงทำให้องค์กรของรัฐบาล สปป.ลาว อนุญาตและอำนวยความสะดวกแก่คนงานลาวในการหางานชั่วคราว โดยผ่านช่องทาง และความร่วมมือระหว่างประเทศอย่างถูกต้องตามกฎหมายในประเทศต่าง ๆ อาทิ เกาหลีใต้ ไทย และญี่ปุ่น
ดังนั้น เมื่อดูสถิติการทำงานของคนต่างด้าว (รายเดือน) บนเว็บไซต์ของกรมการจัดหางาน สำนักบริหารแรงงานต่างด้าว กระทรวงแรงงาน ระบุว่าเมื่อเดือนกรกฎาคม 2566 มีจํานวนแรงงานข้ามชาติ และกลุ่มคนที่ได้รับอนุญาตทํางานคงเหลือทั่วราชอาณาจักรไทยมีอยู่ประมาณ 2.7 ล้านคน และหากดูเฉพาะตัวเลขแรงงานลาวพบตัวเลขคนลาวในหมวดคนต่างด้าวที่ได้รับอนุญาตทํางานคงเหลือทั่วประเทศ
ดังนี้ เดือนมกราคม 2566 มี 168,399 คน, กุมภาพันธ์ 2566 มี 195,702 คน, มีนาคม 2566 มี 103,567 คน, เมษายน 2566 มี 206,030 คน, พฤษภาคม 2566 มี 210,577 คน, มิถุนายน 2566 มี 215,580 คน และกรกฎาคม 2566 มี 224,531 คน
นายจำนงค์ ทรงเคารพ ผู้อำนวยการสำนักบริหารแรงงานต่างด้าว กรมการจัดหางาน เปิดเผย “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า เศรษฐกิจตกต่ำไม่ได้ส่งผลให้คนลาวเข้ามาทำงานในไทยเพิ่มขึ้น เพราะ สปป.ลาวมีพลเมืองไม่มาก ทำให้แรงงานในประเทศมีไม่มาก
อีกอย่างธรรมชาติพื้นฐานของรัฐบาล สปป.ลาว มักสงวนพลเมืองของเขาให้ทำงานในประเทศตัวเองก่อน จึงไม่สนับสนุนให้ไปทำงานต่างประเทศเหมือนไทย ที่ต้องการให้คนไทยนำเงินเข้าเพื่อมาพัฒนาประเทศ ดังนั้น แม้ว่าเศรษฐกิจของ สปป.ลาวจะไม่ดี แต่คนของเขาจึงไม่ได้มุ่งมาทำงานที่ไทย
“สำหรับสถานการณ์แรงงานต่างด้าวทั่วไปของไทย ผมมองว่าแรงงานต่างด้าวขาดในบางที่ และเพียงพอในบางที่ โดยที่เห็นมีตัวเลขขยับ ผมมองว่าคนต่างด้าวพอเข้ามาแล้วจะเปลี่ยนงาน แล้วพอไม่ทำตามกฎหรือขั้นตอนที่กฎหมายกำหนด พวกเขาจะหลุดออกจากระบบแล้วกลายเป็นแรงงานเถื่อน จึงทำให้ตัวเลขมีการเคลื่อนไหวตลอดเวลา และหากไปหานายจ้างใหม่ไม่ได้ภายในกำหนด สิทธิการอยู่ในประเทศก็จะหมดไป”
ขณะที่นายสุชิน พึ่งประเสริฐ ผู้บริหารบริษัทนำคนต่างด้าวเข้ามาทำงานในประเทศไทย กรุ๊ปเซเว่นเซอร์วิส และนายกสมาคมการค้าพัฒนาศักยภาพผู้ประกอบการนำเข้าแรงงานต่างด้าวเปิดเผย “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า จริง ๆ แล้วการหาแรงงานลาวมาทำในไทยนั้นหายากมาก โดยเฉพาะกลุ่มงานแม่บ้าน งานเลี้ยงเด็ก งานดูแลผู้สูงอายุ ซึ่งเป็นประเภทงานที่มีความต้องการแรงงานลาวจำนวนมาก เพราะสะดวกด้านภาษาที่ใช้ในการสื่อสารระหว่างนายจ้างกับลูกจ้าง
“แต่เมื่อดูจากความเป็นจริง ปรากฏว่าแรงงานลาวมักจะไปทำงานประเภทอื่น อาทิ โรงงาน นวดแผนโบราณ สถานบันเทิง ฯลฯ ดังนั้น จากวิกฤตเศรษฐกิจลาว และค่าเงินกีบลาวตกครั้งนี้ ผมจึงมองว่าไม่มีเหตุผลอะไรที่จะทำให้คนลาวหลั่งไหลมาทำงานในไทย อย่างดีอาจขยับขยายมาทำงานในบางจังหวัดของไทยที่มีชายแดนติดต่อกัน”
ส่วนแรงงานลาวที่มีทักษะ ประเภทอาชีพเช็ดกระจกอาคารสูงที่ได้ค่าจ้างชั่วโมงละ 650-700 บาท พวกนี้อยากทำงานในประเทศไทย เพราะรายได้ค่อนข้างดี ขณะที่แรงงานลาวอีกบางส่วนชอบไปทำงานที่เกาหลีใต้ และรัสเซียมากกว่า เพราะรายได้ดีกว่าประเทศไทย ยิ่งเมื่อเดือนมิถุนายน 2566 ผ่านมา รัฐบาล สปป.ลาว มีพิธีลงนามในบันทึกความเข้าใจ (MOU) กับเกาหลีใต้ เพื่อส่งแรงงานลาวจำนวน 1,500-2,000 คน ไปทำงานในภาคเกษตรกรรม และการประมง เงินเดือนประมาณ 60,000 บาทจึงทำให้แรงงานลาวบางส่วนไปทำงานในประเทศดังกล่าวมากขึ้น