เว็บไซต์นี้ใช้คุ้กกี้เพื่อสร้างประสบการณ์ที่ดีมีประสิทธิภาพยิ่งขี้น อ่านเพิ่มเติมคลิก (Privacy Policy) และ (Cookies Policy)
Skip to content
เปิดประตูตลาดจีน ! หอการค้าไทยผนึก 2 พันธมิตร ดันสินค้าไทยขายหลัวซือวาน
Economic เปิดประตูตลาดจีน ! หอการค้าไทยผนึก 2 พันธมิตร ดันสินค้าไทยขายหลัวซือวาน
ทรัมป์ป๋าดัน NVIDIA เป็น National Champion ด้าน AI
Tech ทรัมป์ป๋าดัน NVIDIA เป็น National Champion ด้าน AI
จีนเปลี่ยนเกณฑ์ตรวจลำไยไทย เช็กทั้งเปลือก-เนื้อ ส่งออกสะดุด ราคาลด
Economic จีนเปลี่ยนเกณฑ์ตรวจลำไยไทย เช็กทั้งเปลือก-เนื้อ ส่งออกสะดุด ราคาลด
“ศุภจี” เร่งปิดดีล FTA ไทย-แคนาดาปี’70 ชวนลงทุนชิป-พลังงานสะอาด-ยา
Economic “ศุภจี” เร่งปิดดีล FTA ไทย-แคนาดาปี’70 ชวนลงทุนชิป-พลังงานสะอาด-ยา
สภาพัฒน์ปรับจีดีพี Q3 รับ MPI ใหม่โต 2.9% คาดทั้งปีแตะ 2.5% ปีหน้ายังขยายตัว 2.5%
Finance สภาพัฒน์ปรับจีดีพี Q3 รับ MPI ใหม่โต 2.9% คาดทั้งปีแตะ 2.5% ปีหน้ายังขยายตัว 2.5%
CGH ตั้ง “กมลวรรณ วิปุลากร” นั่ง CEO ควบ MD BEYOND รุกธุรกิจ Wellness
Finance CGH ตั้ง “กมลวรรณ วิปุลากร” นั่ง CEO ควบ MD BEYOND รุกธุรกิจ Wellness
ราคาทองวันนี้ (16 พ.ย. 69) ปรับลง 700 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 62,550 บาท
Finance ราคาทองวันนี้ (16 พ.ย. 69) ปรับลง 700 บาท ทองรูปพรรณบาทละ 62,550 บาท
“เศรษฐา ทวีสิน-ทศ จิราธิวัฒน์” เปิดสูตรผู้นำบิ๊กธุรกิจ ยึด Cash Flow ฝ่าวิกฤต
Real Estate “เศรษฐา ทวีสิน-ทศ จิราธิวัฒน์” เปิดสูตรผู้นำบิ๊กธุรกิจ ยึด Cash Flow ฝ่าวิกฤต
FBI ตามล่า 8 ปี แฮกกอร์เกาหลีเหนือ ปล้นธนาคาร-ปล่อยไวรัส 150 ประเทศ
News FBI ตามล่า 8 ปี แฮกกอร์เกาหลีเหนือ ปล้นธนาคาร-ปล่อยไวรัส 150 ประเทศ
ตรวจผลสลากออมสินพิเศษ 1 ปี และ 5 ปี งวดวันที่ 16 พฤศจิกายน 2569
Finance ตรวจผลสลากออมสินพิเศษ 1 ปี และ 5 ปี งวดวันที่ 16 พฤศจิกายน 2569
ดูทั้งหมด

แล้งนี้ ลุ่มเจ้าพระยา น่าห่วง “ภูมิพล-สิริกิติ์” เหลือน้ำรวมกันแค่ 33%

13 ม.ค. 2565 | 09:09น.
เขื่อนป่าสักฯ

สภาพน้ำในอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่และขนาดกลางของประเทศในภาพรวมปัจจุบัน แม้จะมีปริมาตรน้ำในอ่าง 56,753 ล้าน ลบ.ม. หรือคิดเป็นร้อยละ 75 เมื่อเทียบกับปี 2564 (46,331 ล้าน ลบ.ม. หรือคิดเป็นร้อยละ 61) หรือมากกว่า 10,422 ล้าน ลบ.ม.

แต่เมื่อพิจารณาลงไปในรายละเอียดเฉพาะลุ่มน้ำสำคัญของประเทศโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ลุ่มน้ำเจ้าพระยา ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของการเพาะปลูกข้าว เป็นที่ตั้งของจังหวัดสำคัญกลับพบว่า

ปริมาณน้ำในเขื่อนหลักทั้ง 4 เขื่อน ได้แก่ เขื่อนภูมิพล-สิริกิติ์-แควน้อยบำรุงแดน-ป่าสักชลสิทธิ์ รวมกันกลับมีปริมาณน้ำใช้การได้ “ต่ำกว่าครึ่ง” หรือ 7,029 ล้าน ลบ.ม. หรือคิดเป็นร้อยละ 39 เท่านั้น ส่งผลให้สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สทนช.) ต้องบริหารจัดการน้ำรับมือกับฤดูแล้งที่จะมาถึงในอีก 3 เดือนข้างหน้านี้

ภูมิพล-สิริกิติ์น้ำใช้การน้อย

นายชวลิต จันทรรัตน์ ประธานกรรมการ บริษัท ทีม คอนซัลติ้ง เอนจิเนียริ่ง แอนด์ แมเนจเมนต์ จำกัด (มหาชน) ผู้เชี่ยวชาญเรื่องน้ำ กล่าวว่า ต้องจับตาสถานการณ์น้ำในลุ่มน้ำเจ้าพระยาอย่างใกล้ชิด แม้ว่าปริมาณฝนโดยรวมในปี 2564 ที่ 1,735 มม. หรือ +9% จะสูงกว่าค่าเฉลี่ยทั้งปีที่ 1,588 มม.ก็ตาม โดยภาคเหนือปริมาณฝนสูงกว่าค่าเฉลี่ย 13% (ธ.ค. 1,401 มม.) แต่เนื่องจากพฤติกรรมการตกของฝนเปลี่ยนแปลงไปจากภาวะโลกร้อน แม้ฝนจะตกมาก แต่ไปตกใต้เขื่อน ซึ่งมีผลต่อปริมาณน้ำในเขื่อนภูมิพล-สิริกิติ์โดยตรง

“พฤติกรรมการตกของฝนในช่วงปีที่ผ่านมาแปลกมาก ร่องฝนพอขึ้นไปถึงภาคเหนือจะวิ่งเข้าไป สปป.ลาวและจีนเลย มันเหมือนกับว่า ร่องฝนวิ่งผ่านภาคเหนือเร็วมาก ฝนตกแค่ 3-4 วันเท่านั้น แต่ตกหนักระดับ 400 มม./วัน เป็นฝนแบบตกสั้น แต่ตกแรง ทำให้เขื่อนอ่างเก็บน้ำที่อยู่เหนือจังหวัดตากขึ้นไปมีปริมาณน้ำในอ่างเพิ่มขึ้น ไม่ว่าจะเป็น กิ่วลม กิ่วคอหมา แควน้อยบำรุงแดน หรือแม่มอก ปริมาณน้ำใช้การได้สูงกว่าระดับร้อยละ 80 ขึ้นไปทั้งสิ้น ยกเว้น อ่างที่อยู่ต่ำกว่าจังหวัดตากลงมา อาทิ ภูมิพล น้ำน้อย ฝนไปตกใต้เขื่อนหมด” นายชวลิตกล่าว

ภาคอีสาน ปริมาณฝนเดือนธันวาคมอยู่ที่ 1,449 มม. สูงกว่าค่าเฉลี่ยทั้งปีที่ 1,405 มม. หรือร้อยละ 3 พฤติกรรมการตกของฝนเป็นหย่อม ๆ ตกแรง ที่ผ่านมาได้รับน้ำจากพายุเตี้ยนหมู่ (ฝนเฉลี่ย 111-266 มม. ระหว่างวันที่ 24-25 ก.ย. 2564) ทำให้ปริมาณน้ำในเขื่อนหลัก อาทิ จุฬาภรณ์ (น้ำใช้การ 115 ล้าน ลบ.ม. หรือร้อยละ 91) อยู่ในเกณฑ์ดีมาก ลำพระเพลิง-ลำตะคอง-มูลบน-ลำแชะ-ลำนางรอง ปริมาณน้ำ
ใช้การอยู่ในเกณฑ์มากกว่าร้อยละ 90 ถือว่าน้ำดี ไม่น่ามีปัญหาสำหรับแล้งหน้า

ภาคกลาง ปริมาณฝนตกเดือนธันวาคมอยู่ที่ 1,380 มม. หรือสูงกว่าค่าเฉลี่ยทั้งปีร้อยละ 8 แต่ก็ยังถือว่าไม่สูงเท่า กับ ปี 2560 ที่ฝนเฉลี่ย 1,630 มม. จากอิทธิพลของพายุเตี้ยนหมู่ ทำให้พื้นที่ในจังหวัดนครสวรรค์ ลพบุรี ได้รับน้ำดี ยกเว้นภูมิพล-สิริกิติ์ น้ำน้อยไม่พอใช้แน่ ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อการจัดสรรน้ำในพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาแน่ ส่วนปริมาณฝนในภาคตะวันออกกับภาคตะวันตก “ดีมาก” เกือบแตะเส้นสูงสุด โดยภาคตะวันออกอยู่ที่ 2,238 มม. หรือ +18% จากค่าเฉลี่ยทั้งปีที่ 1,889 มม. ที่จันทบุรี-ตราดตกถึง 400 มม.

ปริมาณน้ำในอ่างเก็บน้ำหลัก ๆ ดีมาก ไม่ว่าจะเป็นป่าสักชลสิทธิ์ น้ำใช้การได้ 803 ล้าน ลบ.ม. หรือร้อยละ 84 บางพระ-หนองปลาไหล-ประแสร์ ดีหมด น้ำในอ่างอยู่ในเกณฑ์ร้อยละ 80-90 ถือว่าดีหมด ในฤดูแล้งเดือนเมษายนปีนี้ไม่น่ามีปัญหา ส่วนภาคใต้และภาคตะวันตกปริมาณฝนตกก็อยู่ในเกณฑ์ดี และยังมีโอกาสที่จะได้รับน้ำในช่วงนี้จากอิทธิพลของพายุในฝั่งตะวันตก มีแต่เขื่อนบางลางเท่านั้นที่ปริมาณน้ำใช้การได้ยังอยู่ในระดับร้อยละ 71

ต้องผันน้ำจากแม่กลองมาช่วย

สำหรับแผนการจัดสรรน้ำในลุ่มเจ้าพระยา (ตารางประกอบ) ซึ่งวางแผนเมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2564 นั้น นายชวลิตให้ความเห็นว่า ลุ่มน้ำเจ้าพระยาในฤดูแล้งหน้า “น่าเป็นห่วงมาก” เนื่องจากปริมาณน้ำใช้การได้ในอ่างเก็บน้ำหลักภูมิพล-สิริกิติ์ 2 อ่างรวมกันมีน้ำแค่ 5,445 ล้าน ลบ.ม. หรือคิดเป็นร้อยละ 33 (ณ วันที่ 11 ม.ค. 2565) ถึงจะรวมอีก 2 อ่างในเขื่อนแควน้อยบำรุงแดน กับเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ ก็จะมีปริมาณน้ำใช้การได้ 7,029 ล้าน ลบ.ม. หรือคิดเป็นร้อยละ 39 เท่านั้น ซึ่งจะมีปัญหาในการจัดการน้ำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งพื้นที่ปลูกข้าวทั้ง 2 ฝั่งเจ้าพระยานับตั้งแต่เดือนมกราคมนี้แน่

“ที่น่าห่วงก็คือ ปริมาณใช้การได้น้ำจาก 4 เขื่อนหลักขนาดนี้เหลือไม่ถึง 40% แล้ว แต่ยังต้องใช้น้ำไปอีกถึง 4 เดือนกว่าจะเข้าฤดูฝนปี 2565 ตามแผนต้องจัดสรรน้ำให้กับลุ่มน้ำเจ้าพระยา แบ่งเป็น การเกษตร (2,415 ล้าน ลบ.ม.)-การอุปโภคบริโภค (1,150 ล้าน ลบ.ม.) เป็นลำดับแรก ๆ ต่อมาจะจัดสรรน้ำเพื่อรักษาระบบนิเวศและการผลักดันน้ำเค็ม (2,000 ล้าน ลบ.ม.) ไม่ให้ขึ้นมาถึงสำแล แหล่งน้ำดิบของการประปานครหลวง

โดยตอนนี้เป็นที่แน่ชัดแล้วว่าปริมาณน้ำในเขื่อนทั้ง 4 อาจจะไม่พอในการผลักดันน้ำเค็มช่วงที่น้ำทะเลหนุนสูง จึงมีการตกลงกันว่าให้ผันน้ำจากลุ่มน้ำแม่กลองเข้ามาช่วยอีก 1,000 ล้าน ลบ.ม. เริ่มตั้งแต่เดือน ก.พ. ผ่านทางเครือข่ายระบบคลองฝั่งตะวันตกเข้ามาที่แม่น้ำเจ้าพระยา เพื่อช่วยผลักดันน้ำเค็ม ส่วนการจัดสรรน้ำเพื่ออุตสาหกรรมใน 22 จว.ลุ่มเจ้าพระยาที่ปริมาณ 135 ล้าน ลบ.ม. (1 พ.ย.-30 เม.ย. 65) นั้นจะน้อยไปหน่อย อาจไม่เพียงพอต่อความต้องการของโรงงาน-นิคมอุตสาหกรรมต่าง ๆ ก็จะเกิดปัญหาได้” นายชวลิตกล่าว

ส่วนการปลูกข้าวในลุ่มเจ้าพระยา ณ วันที่ 11 มกราคมอยู่ที่ 3,590,000 ไร่ หรือคิดเป็นร้อยละ 56 ของแผน

ภาคใต้ยังเจอลานิญาต่อ

ด้านสถานการณ์ลานิญา (ฝนมาก น้ำมาก) ที่ประเทศไทยต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิของน้ำทะเลในแปซิฟิกมาตั้งแต่กลางปี 2564 นั้น จากแบบจำลองล่าสุดของ NORR หรือ IRI/CPC Pacific Nino 3.4 SST ล่าสุดบ่งชี้ว่า 1) ภูมิอากาศปัจจุบันยังอยู่ในสภาวะลานิญา (ฝนมาก น้ำมาก) อุณหภูมิของผิวน้ำทะล ณ จุดต่าง ๆ ในเขตศูนย์สูตรตอนกลางและด้านตะวันออกตอนกลางของมหาสมุทรแปซิฟิก มีค่า “ต่ำกว่า” ค่าเฉลี่ยของปีปกติ ดังนั้นทำให้ภูมิอากาศแบบลานิญามีโอกาสเกิด 90% ต่อเนื่องไปจนถึงเดือนกุมภาพันธ์ 2565 และมีโอกาสแค่ 50% ที่จะเกิดฝนมาก น้ำมาก ต่อเนื่องไปจนถึงเดือนพฤษภาคม 2565

“สถานการณ์ลานิญาจะมีผลต่อปริมาณฝนตกหนักในภาคใต้ต่อเนื่องไปจนถึงเดือนกุมภาพันธ์ ด้านฝั่งตะวันตกอาจได้รับอิทธิพลของพายุไซโคลนไปจนถึงปลาย ๆ เดือนพฤษภาคม จะมีฝนลดลงเหลือร้อยละ 50” นายชวลิตกล่าวสรุปสถานการณ์ลานิญาในครึ่งปีนี้

แท็กที่เกี่ยวข้อง

เจ้าพระยา แล้ง